Jacob Nagel: AB İsrail Konusunda Aklını Başına Toplayacak

Eski İsrail Ulusal Güvenlik Danışmanı Jacob Nagel, bir haber kanalına yaptığı açıklamada, Avrupa Birliği (AB) liderlerinin karşı karşıya olduğu en acil sorunun İsrail'le yaşanan görüş ayrılıkları değil, kendi iç meseleleri olduğunu kabul etmeleri gerektiğini savundu.

Nagel'ın bu yorumları, AB-İsrail ilişkilerinin gerildiği bir döneme denk geldi. Bu ayın başlarında İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Sa'ar, İsrail'in apartheid dönemi Güney Afrika'sına benzetilmesi nedeniyle AB Dış Politika Şefi Kaja Kallas ile tüm temasları kesti.

Bu arada, Avrupa Komisyonu'nda bazı üye devletler, işgal altındaki Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimleriyle ticareti kısıtlamak için seçenekler hazırlıyordu.

İsrail Savunma Bakanlığı ve Başbakanlık Ofisi'nde 40 yılı aşkın süre görev yapan ve şu anda bir düşünce kuruluşunda kıdemli uzman olarak çalışan Nagel, bir mülakat programında şunları söyledi: "Günün sonunda, AB ülkelerinin de aklıselim davranacağını ve kimin iyi, kimin kötü olduğunu anlayacağını düşünüyorum."

AB'nin hâlâ İsrail'in en büyük ticaret ortağı olmasına rağmen "etkisiz" olduğunu savunan Nagel, Netanyahu'nun daha önce yaptığı açıklamayı yineleyerek AB ve liderlerinin daha acil sorunlara odaklanması gerektiğini söyledi.

Nagel, "Avrupa'nın içindeki bazı ülkelere bakın -isim vermek istemiyorum- sokaklara çıktığınızda terör var," diyerek sözlerine devam etti: "Bunu anlayan ve kaderini kendi eline alan bazı Avrupa ülkeleri var, ancak bazıları göçmenlere karşı savaşı çoktan kaybetti. Bence Avrupa'nın çözmesi gereken büyük bir sorunu var ve bu sorun İsrail değil."

ABD-İsrail İlişkileri

ABD-İsrail ilişkilerinin Lübnan operasyonu nedeniyle gerilip gerilmediği sorulan Nagel, bazı gerginlikler olabileceğini kabul etti ancak "İsrail ve ABD en iyi müttefiklerdir. Onlar bizim en iyi dostumuz," dedi.

İsrail'de Netanyahu kamuoyu önünde doğrudan eleştiriden kaçınsa da, bazı hükümet ve muhalefet figürleri, Washington'ın 17 Haziran'da İran ile imzaladığı ateşkes mutabakatında İsrail'i devre dışı bırakmasını ve hedeflerine ulaşamadan çatışmanın dışına itmesini kınamıştı.

ABD tarafında ise Trump'ın, haziran ayı başında, İsrail'in Beyrut ve güney banliyölerine hava saldırılarını yeniden başlatma tehditleri nedeniyle Netanyahu'yu sert bir şekilde uyardığı ve devam eden İran görüşmelerini tehlikeye attığı bildirildi. Başkan Yardımcısı J.D. Vance ise İsrail'e uluslararası sahnede yalnızlaştığını ve Trump'tan başka müttefiki kalmadığını söyledi.

Nagel, Trump'ın İran ile ilişki kurma nedenlerini anladığını belirtti ancak ABD başkanının iç çıkarları, özellikle ekonomi odaklı seçmen kaygılarını, İran çatışmasını sona erdirmek ve nükleer silahlanmayı önlemek için daha avantajlı bir anlaşmanın önüne koyarak "hata yaptığını" ifade etti.

Nagel, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına ve İran'ın petrol ihracatına getirilen geçici muafiyetlere dikkat çekerek, "İran şu anda tam olarak istediği ve ihtiyaç duyduğu şeyi alıyor," dedi. Bu, İran'ın anlaşmanın sağladığı 60 günlük müzakere süresi boyunca doğrudan döviz alacağı anlamına geliyor. Uzmanlar, ilk 60 günlük dilimde petrol satışının yaklaşık 8 milyar dolar gelir sağlayabileceğini tahmin ediyor.

Nagel, "Trump şu anda Başkan Yardımcısı Vance, Witkoff ve Kushner gibi yakın müttefiklerini dinliyor; Savunma Bakanı Hegseth ile Dışişleri Bakanı Rubio ve diğerlerini dinlemiyor. Amerikan çıkarlarına öncelik vermeye karar verdi; petrol fiyatını düşürmek istiyor," dedi. Hegseth ve Rubio, İran'a karşı daha şahin bir çizgiyi savunuyor ve İran'ın gücünü sınırlamayı, ABD'nin ve İsrail'in güvenliğini garanti altına almayı hedefliyordu.

Nagel, Kasım ayındaki ara seçimler ve Cumhuriyetçiler arasında Kongre'nin Demokratlara geçebileceği endişesini göz önünde bulundurarak Trump'ın "Önce Amerika" politikasının ve petrol fiyatlarını düşürme odağının "meşru" olduğunu ifade etti.

Nagel, "ABD'deki insanlar İran'ın nerede olduğunu, İsrail'in nerede olduğunu, zenginleştirilmiş uranyumun ne olduğunu bilmiyor. Onlar sadece benzin istasyonuna gittiklerinde bir galon petrol için ne kadar ödediklerini biliyorlar," dedi. Sözlerine şöyle devam etti: "ABD'nin bizimle olmasını çok isteriz ama bazen onların da kendi çıkarları oluyor. Bu sadece geçici bir tavır değişikliği. ABD çok yakında aklını başına toplayacaktır. Onlarla birlikte çalışıyoruz. Sonunda İranlıların kim olduğunu anlayacaklar ve işin tamamlandığından emin olmak için geri döneceklerdir."