AB Çevrimiçi Çocuk İstismarı Tespiti İçin Geçici Uzatma

Avrupa Parlamentosu, teknoloji şirketlerinin çevrim içi yazışmaları çocuk cinsel istismar materyallerini tespit etmek amacıyla taramasına izin verecek tartışmalı düzenlemeyi bu hafta yeniden oylamaya hazırlanıyor. Ancak bu kez, Avrupa Halk Partisi'nin (EPP) siyasi hamlesi sayesinde düzenlemenin kabul edilmesini kolaylaştıracak farklı oylama kuralları uygulanacak.

3 Nisan'da süresi dolan yasal çerçeve, WhatsApp ve Messenger gibi platformların çocuk cinsel istismar materyali (CSAM) paylaştığından şüphelenilen kullanıcıları tespit etmek için e-gizlilik kurallarından geçici olarak ayrılan gönüllü önlemler almasına izin veriyordu. Yasanın yeni bir versiyonu müzakere edilirken Avrupa Komisyonu, mevcut uygulamanın geçici olarak uzatılmasını önerdi. Ancak teklif mart ayında Avrupa Parlamentosu'nda 228 kabul ve 92 çekimser oya karşı 311 oyla reddedildi.

Düzenleme, özellikle uçtan uca şifrelenmiş iletişim üzerindeki etkisi ve mahremiyetle ilgili sonuçları nedeniyle eleştirmenleri tarafından "sohbet kontrolü" olarak adlandırılıyor. Yeşiller/Avrupa Özgür İttifakı (Greens/EFA) üyesi Avrupa Parlamentosu milletvekili Ignazio Marino, bir açıklamada, "Çocuklar, milyonlarca masum insanın özel mesajlarının taranmasıyla değil, akıllı yaptırım yöntemleriyle korunur," dedi ve düzenlemeyi "kitlesel gözetim" olarak nitelendirdi.

Üstünlük sağlama hamlesi

Parlamentonun en büyük grubu olan Avrupa Halk Partisi, nadiren kullanılan bir yasama usulüne başvurarak geçici uzatma teklifini yeniden gündeme getirdi. Merkez sağ grup yetkililerinin verdiği bilgiye göre EPP milletvekillerinin büyük bölümü, Sosyalist raportör Birgit Sippel ve diğer sol görüşlü milletvekillerinin taramanın kapsamını sınırlamak amacıyla ilk metne eklediği değişiklikler nedeniyle mart ayında teklife karşı oy verdi.

EPP lideri Manfred Weber ise uzatmanın hiçbir değişiklik yapılmadan kabul edilmesi için baskı yaptı ve bunu mümkün kılacak bir yol buldu. Konuya yakın kaynaklara göre EPP, 17 Haziran'da Avrupa Parlamentosu Başkanı Roberta Metsola'dan geçici düzenleme dosyasını ilerletmesini istedi ve diğer siyasi gruplardan itiraz gelmedi. Metsola, bir gün sonra AB zirvesindeki konuşmasında liderlere düzenlemeyi "ilerletme" çağrısı yaptı. Üye ülkeler de geçen hafta geçici tedbiri yeniden yürürlüğe koyma konusunda uzlaştı.

AB ülkeleri tarafından kabul edilen uzatma metninde esaslı bir değişiklik bulunmuyor. Düzenleme, çevrim içi hizmet sağlayıcıların çocuk cinsel istismar içeriklerini 2028'e kadar tespit etmesine, bildirmesine ve kaldırmasına izin verecek.

Metnin şimdi Avrupa Parlamentosu tarafından onaylanması gerekiyor. Ancak EPP'nin hamlesi, düzenlemeyi destekleyenlere önemli avantaj sağlayan bir usul değişikliğini de beraberinde getiriyor. "Olağan yasama usulü" kapsamında, Avrupa Parlamentosu üyelerinin tamamının salt çoğunluğu, yani en az 361 milletvekili metni reddetmediği ya da değiştirmediği sürece düzenleme kabul edilmiş sayılıyor.

Adına rağmen bu usul, AB yasalarının hazırlanmasında nadiren bu şekilde kullanılıyor. Parlamento ve Konsey genellikle yasa tekliflerine ilişkin kendi tutumlarını belirliyor, ardından nihai metnin ayrıntıları üzerinde müzakere yürütüyor. Greens/EFA milletvekili Marketa Gregorova, bir açıklamada, "Normalde Parlamento bir metni reddettiğinde Konsey o metin üzerinde çalışmayı bırakır ve Komisyon da sonunda teklifi geri çeker. Şimdi ise demokrasinin özünü sorgulatan ikinci bir oylamaya zorlanıyoruz," dedi ve EPP'yi alışılmadık bir hamleyle kendi önceliklerini dayatmakla suçladı.

Parlamentonun, EPP'nin talep ettiği acil usulü salı günü kabul etmesi halinde uzatma düzenlemesi perşembe günü oylanacak. EPP, geçici kuralların mümkün olan en kısa sürede yürürlüğe girmesini istiyor. Raportör Birgit Sippel'e haber için görüş talebi iletildi.