Kiev'in Kosova Çıkmazı: Priştine'den Zelenskiy'ye Tepki

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, Sırbistan'a gerçekleştirdiği ilk resmi ziyarette Kosova'nın bağımsızlığını tanımadıklarını açıkladı. Belgrad'da düzenlenen basın toplantısında konuşan Zelenskiy, "Tutumumuz değişmiş değil. Bunu her zaman vurguladık ve Ukrayna'nın politikası değişmedi" dedi. Bu açıklama, Priştine'de büyük tepkiyle karşılandı.

Kosova, 2008 yılında tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan etti. Bu karar, aralarında ABD, İngiltere ve 22 Avrupa Birliği ülkesinin de bulunduğu 100'den fazla ülke tarafından tanındı. Ancak Ukrayna, Kosova'yı resmen tanımıyor. Kiev'in bu tutumu, kendi toprak bütünlüğünü koruma çabası ve Rusya'nın 2014'te Kırım'ı ilhak etmesiyle daha da katılaştı.

Kosova'nın bağımsızlık süreci, 1998-1999 yıllarındaki savaşın ardından geldi. 1999'daki NATO müdahalesi sonrasında Birleşmiş Milletler, Kosova'da dokuz yıl süren bir idari yapı kurdu. Ardından, 2008'de bağımsızlık ilan edildi. Kosovalı yetkililer, bu sürecin uluslararası hukuka uygun olduğunu savunuyor.

Priştine'den Sert Tepki

Zelenskiy'nin sözlerine tepki gecikmedi. Priştine Belediye Başkanı Perparim Rama, kentin ana caddesinde asılı olan "Özgür Ukrayna" yazılı dev Ukrayna bayrağının indirilmesi talimatını verdi. Rama, sosyal medyadan paylaştığı videoda, "Kosova devleti saygı görmeli. Kosova'ya saygı gösterilmediğinde başkent Priştine her zaman aynı şekilde karşılık verir" dedi. Ayrıca, Kosova vatandaşlarının özgürlük mücadelesini anladığını ve dayanışma içinde olduklarını ifade etti.

Kosova Dışişleri Bakanı Glauk Konjufca ise Zelenskiy'nin açıklamalarını "üzüntüyle not ettiklerini" belirtti. Konjufca, Kosova'nın Kiev'in egemenliğini desteklemeye devam edeceğini vurguladı. Ayrıca, Kosova'nın bağımsızlığının bir toprak bütünlüğü meselesi olmadığını, 1999 sonrasındaki sürecin uluslararası bir yönetim altında yürütüldüğünü kaydetti.

Belgrad'ın Denge Oyunu

Sırbistan, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik geniş çaplı işgalinin ardından Moskova ile Batı arasında denge politikası izliyor. Belgrad, Avrupa Birliği üyelik sürecini sürdürürken Rusya'ya uygulanan yaptırımlara katılmayı reddediyor. Sırbistan'ın Rus gazına olan yüksek bağımlılığı, Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić'in temkinli bir yaklaşım benimsemesine yol açıyor.

Vučić, ziyaret sırasında Sırbistan'ın, Kırım dahil Ukrayna'nın tüm toprakları üzerindeki egemenliğini desteklemeye devam edeceğini yineledi. Zelenskiy de bu tutum için kendisine teşekkür etti. Ancak Vucic, Haziran 2025'te Odesa'da düzenlenen Ukrayna-Güneydoğu Avrupa Zirvesi'ne katılmasına rağmen ortak bildiriyi imzalamadı.

Öte yandan, Rusya'nın dış istihbarat servisi SVR, Mayıs 2025'te Sırbistan'ı "Moskova'yı arkadan bıçaklamakla" suçladı. Sırbistan üretimi mühimmatın üçüncü ülkeler üzerinden Ukrayna'ya ulaştığı iddiaları da gündeme geldi. Belgrad ise bu sevkiyatların hiçbirine izin vermediğini ve kontrol etmediğini açıkladı.