Fransa'da Dezenformasyon Alarmı: İki Eski Başbakan Hedefte

Matryoshka Ağı Gabriel Attal'ı Hedef Aldı

Fransa'da 2027 ilkbaharında yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimi öncesinde, yanlış bilgi kampanyaları ve yabancı müdahale iddiaları gündemin üst sıralarına yerleşti. Bazı dezenformasyon girişimleri, ceza soruşturmalarının da başlatılmasına yol açtı.

Bot izleme ağı AntiBot4Navalny araştırmacıları, Rusya yanlısı olduğu değerlendirilen gizli etki ve dezenformasyon ağı Matryoshka ile bağlantılı bir kampanya tespit etti. Kampanyanın ilk hedeflerinden biri, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un olası halefleri arasında gösterilen eski Başbakan Gabriel Attal oldu.

Attal, Fransız haber kuruluşlarını taklit eden sahte videolarla çevrimiçi ortamda hedef alınmasının ardından, Rus ağlarından kaynaklandığı öne sürülen yabancı müdahale nedeniyle Fransız makamlarına suç duyurusunda bulundu. Saygın Fransız medya kuruluşlarının logo ve görsel kimliğini taklit eden videolarda, Attal'ın çeşitli siyasi skandallarla ilişkilendirilmeye çalışıldığı görüldü.

Sağlık Durumuna Yönelik Uydurma İddialar

Bazı sahte içerikler Attal'ın sağlık durumunu hedef aldı. Dolaşıma sokulan uydurma başlıklarda, eski başbakanın hastaneye kaldırıldığı ya da Parkinson hastalığına yakalandığı iddia edildi. Sahte içeriklerin bir kısmı ise çelişkili iddialar içeriyordu. Bazı paylaşımlarda Attal'ın, gerçekte var olmayan bir Rus dezenformasyonunu gerekçe göstererek sosyal medya platformu X'i engellemeye çalıştığı öne sürüldü. Diğer sahte paylaşımlarda ise Attal'ın, medya kuruluşlarına kendisi hakkında dezenformasyon yaymaları için ödeme yaptığı ve suçu Rusya'ya yükleyebilmek amacıyla kendisine yönelik sahte bir suikast planı hazırladığı iddia edildi.

Görülen suç duyurusuna göre, Attal'ın avukatları bu tür uydurma içeriklerin yaklaşan cumhurbaşkanlığı seçimlerinin bütünlüğünü zedeleyebileceği uyarısında bulundu. Avukatlar ayrıca, Fransa Savunma ve Ulusal Güvenlik Genel Sekreterliği (SGDSN) ile yabancı müdahaleyle mücadele kurumu Viginum'un, Attal'ı kendisini hedef alan dezenformasyon kampanyası konusunda önceden uyardığını belirtti. Haberin yayımlandığı sırada Attal'ın ofisi konuya ilişkin yorum talebine yanıt vermemişti.

İkinci Hedef: Edouard Philippe

Attal'ı hedef alan kampanyanın ardından araştırmacılar, Matryoshka ağının odağını bu kez eski Başbakan ve 2027 cumhurbaşkanlığı seçiminin öne çıkan isimlerinden Edouard Philippe'e çevirdiğini tespit etti. Philippe'i hedef alan paylaşımlar da benzer bir yöntem izliyor. Saygın medya kuruluşlarının görsel kimliği taklit edilerek, gerçek olaylar çarpıtılıyor veya tamamen uydurma iddialarla birleştiriliyor.

Örneğin sahte paylaşımlardan birinde, bir siyasetçinin Philippe'in LH French Tech derneğiyle ilgili bir soruşturmada yolsuzluğu bizzat kurguladığını itiraf ettiği öne sürülüyor. Ancak bu iddiayı destekleyen hiçbir kanıt bulunmuyor. Philippe hakkında hâlihazırda mali usulsüzlük iddialarıyla ilgili bir soruşturma yürütülüyor. Ancak paylaşımlarda adı geçen Stéphanie de Bazelaire'in bu yönde herhangi bir açıklama yaptığına dair güvenilir bir kayıt bulunmuyor.

2,154 Milyon Euroluk Sözleşme Soruşturması

Soruşturma, Philippe'in Le Havre Belediye Başkanı olduğu dönemde, Le Havre Metropol İdaresi ile LH French Tech arasında kentin dijital inovasyon merkezinin işletilmesi amacıyla imzalanan dört yıllık ve 2,154 milyon euroluk sözleşmeye odaklanıyor. Fransız mali savcıları, kamu fonlarının kötüye kullanılması, kayırmacılık, çıkar çatışması ve kamu görevlisinin mali usulsüzlüğü iddiaları kapsamında Philippe hakkında soruşturma yürütüyor. Philippe ise tüm suçlamaları reddediyor ve soruşturmayla tam iş birliği yaptığını belirtiyor.

Diğer sahte paylaşımlarda ise Philippe'in Fransa'nın eski sömürgelerinde yaşayanları "pislikler" olarak nitelediği için özür dilediği ya da eşine ait bir şirketin Moderna'nın COVID-19 aşılarında kullanılan zehirli maddeleri tedarik ettiği iddia ediliyor. Bu iddiaların hiçbirini doğrulayan güvenilir bir kanıt bulunmuyor. Ayrıca, paylaşımların taklit ettiği medya kuruluşlarının söz konusu haberleri yayımladığına ilişkin herhangi bir kayıt da mevcut değil.

Almanya'da da Benzer Operasyon

Araştırmacılara göre Matryoshka ağı, daha önce de seçim süreçlerini hedef alan benzer kampanyalar yürüttü. Aynı yöntemlerin kullanıldığı paralel bir dezenformasyon operasyonu, Almanya'da eylülde yapılacak eyalet seçimleri öncesinde de bazı adayları hedef aldı. Bu kampanya, Almanya'nın doğusu ile batısı arasındaki tarihsel gerilimleri istismar etmeye çalıştı. Araştırmacılar, bunun mevcut kırgınlıkları artırmayı ve nihayetinde siyasi kutuplaşmayı derinleştirmeyi hedefleyen bir girişim olduğunu belirtti.