Körfez Petrol İhracatı Risklerine Rağmen Güçlü Seyrediyor

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Hürmüz ve Babülmendep boğazlarındaki güvenlik risklerine rağmen Körfez ülkelerinin petrol ihracatının yüksek seyrini sürdürdüğünü bildirdi. IEA Başkanı Fatih Birol'un petrol piyasalarına ilişkin açıklamasında, Orta Doğu'daki çatışmaların tırmanmasının arz güvenliği endişelerini ve piyasa belirsizliğini artırdığı, özellikle Hürmüz Boğazı'nı baypas etmek için önem kazanan Babülmendep Boğazı'na yönelik tehditlerin de bu endişeleri derinleştirdiği ifade edildi.

Buna rağmen ham petrol piyasalarının bazı dengeleyici unsurlardan destek aldığı belirtildi. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri başta olmak üzere Körfez üreticilerinin, petrolü Hürmüz Boğazı dışındaki alternatif güzergahlar ve boğazın kendisi üzerinden küresel piyasalara ulaştırmayı sürdürdüğü aktarıldı.

Birol, değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı: "Tahminlerimize göre Körfez ülkelerinin ihracatı haziran sonundaki zirve seviyelerinin altında bulunuyor, ancak mart başı ile haziran ortası arasındaki döneme kıyasla halen belirgin şekilde daha yüksek seviyelerde seyrediyor."

Diğer Üreticiler Arz Kaybını Kısmen Telafi Etti

ABD, Brezilya, Venezuela ve Kazakistan başta olmak üzere diğer bölgelerdeki petrol üreticilerinin ihracatlarını artırarak Körfez kaynaklı arz kayıplarının bir kısmını telafi ettiği belirtildi. Talep tarafında ise Çin'in ham petrol ithalatını savaş öncesi seviyelere kıyasla yaklaşık yüzde 50 azaltması piyasaların dengelenmesinde önemli rol oynadı.

Birol, IEA üyesi ülkelerin acil durum petrol stok salımlarının piyasalara önemli rahatlama sağladığına işaret ederek şunları kaydetti: "IEA'nın 11 Mart'ta piyasaya 400 milyon varil petrol sunulmasına yönelik ortak eylemini duyurmasından bu yana üye ülkeler yaklaşık 290 milyon varil petrolü piyasaya sürdü ve ilave miktarlar da piyasaya ulaşmayı sürdürüyor. IEA üyesi ülkeler, kamu kontrolündeki 1 milyar varilin üzerindeki stoklar da dahil olmak üzere önemli miktarda acil durum petrol stokunu rezerv olarak elinde bulundurmayı sürdürüyor."

Rafineri faaliyetleri ile petrol ürünleri arzının ham petrol teslimatlarındaki artış kadar güçlü toparlanmaması nedeniyle dizel ve benzin dahil rafine petrol ürünleri piyasalarının ham petrol piyasasına kıyasla çok daha sıkı bir görünüm sergilediği ifade edildi.

Artan LNG Sevkiyatları Arz Kaybının Yüzde 70'ini Telafi Etti

Doğal gaz piyasalarında başta ABD ve Kanada'nın katkısıyla diğer bölgelerden artan LNG sevkiyatlarının, Hürmüz Boğazı üzerinden yaşanan arz kaybının yaklaşık yüzde 70'ini telafi ettiği belirtildi. Bununla birlikte, Körfez'den LNG ihracatının yeniden başlamasında yaşanacak ilave gecikmelerin piyasaları daha uzun süre sıkı tutabileceği ve bunun etkisinin gelecek kış öncesinde doğal gaz depolarını doldurmaya çalışan Avrupa ülkeleri dahil tüm LNG ithalatçıları tarafından hissedileceği kaydedildi.

IEA, küresel enerji arz güvenliğinde daha fazla bozulmanın önüne geçilmesi için devam eden çatışmaların çözüme kavuşturulmasının ve Hürmüz Boğazı'nın tam ve koşulsuz şekilde yeniden açılmasının hayati önem taşıdığı değerlendirmesini korudu.