Deprem Sigortası Oranı Yüzde 58'de Kaldı: Türkiye'nin Yarısı Korumasız

Türkiye'de Deprem Sigortası Oranı Yüzde 58'de Kaldı

Türkiye'de Zorunlu Deprem Sigortası kapsamındaki konut sayısı 11.7 milyona ulaşmasına rağmen, sigortalılık oranı yüzde 58 seviyesinde kaldı. Bu durum, ülke genelindeki konutların yaklaşık yüzde 42'sinin depreme karşı finansal korumadan yoksun olduğunu gösteriyor.

Marmara Bölgesi'nde Sigortalılık Oranı Yüzde 65

17 Ağustos 1999 Marmara Depremi'nin üzerinden 27 yıl geçmesine rağmen, Türkiye'nin deprem riskine karşı finansal koruma açığı devam ediyor. Doğal Afet Sigortaları Kurumu verilerine göre:

• Toplam 11 milyon 700 bin 223 konut DASK kapsamında yer alıyor.
• En yüksek sigortalılık oranı yüzde 65 ile Marmara Bölgesi'nde bulunuyor.
• Marmara'yı yüzde 64 ile Doğu Anadolu, yüzde 63 ile Güneydoğu Anadolu izliyor.
• Ege ve Akdeniz bölgelerinde oran yüzde 59, İç Anadolu'da yüzde 51 seviyesinde.
• En düşük sigortalılık oranı yüzde 45 ile Karadeniz Bölgesi'nde.

DASK 39 Milyar Lira Hasar Ödedi

DASK'ın faaliyete başladığı 2000 yılından bu yana Türkiye genelinde 1.397 hasar yapıcı deprem meydana geldi. 6 Şubat Kahramanmaraş depremlerinin yaşandığı 2023 yılı, 653 bin 81 başvuruyla ilk sırada yer aldı. DASK Genel Sekreteri Balkır Demirkan, konuyla ilgili şu açıklamayı yaptı:

"Maraş depreminde 9 ayda 540 bin dosyayı elleçledik ve 39 milyar lira tutarında bir hasar ödedik. Bu önemli bir deneyim oldu. Dünya çapında böyle bir operasyonu gerçekleştiren kurum yok."

Kahramanmaraş depremlerinin yaklaşık 104 milyar dolarlık finansal zarara yol açtığını belirten Demirkan, bunun yaklaşık 5.5 milyar dolarlık bölümünün sigorta sektörü tarafından karşılandığını, DASK'ın sağladığı finansal kapasitenin ise yaklaşık 1.6 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiğini kaydetti.

Sigortalılık Oranı Yüzde 100'e Nasıl Çıkarılabilir?

Zorunlu Deprem Sigortası oranının yüzde 58'den yüzde 100'e yaklaştırılması, yalnızca yeni poliçe satışıyla değil, kentsel dönüşümden tapu ve abonelik sistemlerine kadar uzanan entegre bir modelle mümkün olabilir. Mevcut mevzuat, bu sistemin önemli bölümünün altyapısını içeriyor:

• Afet Sigortaları Kanunu kapsamında tapu tescil işlemlerinde geçerli DASK poliçesi aranıyor.
• Su ve elektrik aboneliklerinde de Zorunlu Deprem Sigortası'nın varlığının kontrol edilmesi gerekiyor.
• Kentsel dönüşüm tarafında ise finansal korumanın önemli bir ayağını Bina Tamamlama Sigortası oluşturuyor.

Sanayi ve KOBİ'ler de Korunmalı

Türkiye Sigorta Birliği Başkanı Ahmet Yaşar, deprem sigortasının yalnızca konutlarla sınırlandırılmaması gerektiğine dikkat çekti. Büyük bir depremde konut stokunun yanı sıra sanayi tesisleri, KOBİ'ler, ticari işletmeler, istihdam ve tedarik zincirlerinin de etkilendiğini belirten Yaşar, ekonomik faaliyetin kesintiye uğramasının afetin doğrudan fiziksel zararının ötesinde ikinci bir maliyet oluşturduğunu ifade etti. İşletmelerin yeterli sigorta korumasına sahip olmasının üretimin yeniden başlaması, çalışanların korunması ve tedarik zincirlerinin devamlılığı açısından önem taşıdığını kaydeden Yaşar, sigortanın ekonominin de güvencesi olduğunu söyledi.

Olası Marmara Depremini Karşılayabiliriz

Olası Marmara depremine ilişkin DASK'ın finansal kapasitesine de değinen Demirkan, şu değerlendirmede bulundu:

"Şu andaki kapasitemiz olası bir Marmara depremini rahatlıkla karşılayacak seviyededir. Sigortalılarımız bu konuda müsterih olsun."

Zorunlu Deprem Sigortası teminatlarının ekonomik koşullara karşı korunmasına yönelik mekanizmaya da dikkat çeken Demirkan, poliçelerdeki teminat tutarlarının enflasyona paralel olarak güncellendiğini ifade etti.