Sigorta Artık Lüks Olmayacak: Yüzde 90’lık Koruma Açığı İçin Tarihi Adım

Bir ülkenin savunma sanayisi askeri açıdan ne kadar önemliyse, sigorta sektörünün ekonomideki koruma düzeyi de o kadar stratejik. Yıllardır en çok konuşulan ve düzelmeyen bu konuda, bu kez işler biraz daha değişeceğe benziyor. Çünkü hem Türkiye Sigorta Birliği'nin (TSB) yeni seçilen yönetim kurulu üyeleri hem de Türkiye Sigorta gibi sektörün en büyük oyuncusu, bu sorunu çözmeye kararlı.

Sigortaya erişimi artırmak ve Türkiye'nin koruma açığını azaltmak ana hedef. Yıllardır sigorta bilincinin yetersizliği tek sebep olarak gösteriliyordu. Ancak son araştırmalar gösteriyor ki vatandaş sigortaya karşı değil, aksine varlığını koruyabileceğine inandığı ürüne para ödüyor. TSB Başkanı Ahmet Yaşar, 2030 penetrasyon hedefini bu nedenle yüzde 2.6'dan yüzde 4.7'ye yükseltti.

Ekonomik Dayanıklılık İçin

Ahmet Yaşar, Türkiye'nin koruma açığını şöyle özetliyor: "Dünya, doğal afetlerde oluşan hasarın ortalama yüzde 40'ını sigorta sistemiyle karşılıyor. Türkiye'de ise bu oran yüzde 5-6 seviyesinde. Aradaki fark sadece bir istatistik değil, aslında Türkiye'nin ekonomik dayanıklılığı ile ilgili bir gösterge." Sektörün projeksiyonları da endişe verici: Marmara Bölgesi gibi görece yüksek sigorta bilincine sahip bir bölgede bile büyük bir deprem senaryosunda sigortalılık oranının en fazla yüzde 10'a çıkabileceği hesaplanıyor. Yani depremde oluşacak ekonomik kaybın yaklaşık yüzde 90'ı sigorta sistemi dışında kalıyor. Kahramanmaraş depremleri bunun en somut örneği: Yaklaşık 106 milyar dolarlık ekonomik kaybın sadece 5 milyar doları sigorta tarafından karşılandı; geri kalan yük kamu kaynaklarına ve vatandaşın kendi imkanlarına kaldı.

Dörtlü Çözüm Formülü

Ahmet Yaşar, yeni dönemi şu sözlerle özetliyor: "Sigortalılık oranlarını artırmak istiyorsak daha erişilebilir, daha esnek ve daha uygun maliyetli ürünler geliştirmek zorundayız. Bu konuda sektör olarak çalışmalarımızı hızlandırdık." Bu kapsamda dört farklı formül devreye alınıyor: gömülü sigortacılık, mikro sigortalar, düşük primli ürünler ve dijital dağıtım kanalları. Tüm bunlar birer araç; asıl hedef ise sigortayı bir lüks tüketim ürünü olmaktan çıkarıp günlük hayatın doğal bir parçası haline getirmek. Türkiye Sigorta Genel Müdürü Taha Çakmak da erişilebilirliği kolaylaştırmak için taksit imkanları, fiyat artırmama ve ihtiyaca yönelik yeni ürünler geliştirdiklerini belirtiyor.

Sigortada Yeni Yol Haritası

Yeni dönemde farklı alanlara yönelik ürünler yolda. Motorlu araç sigortalarında da önemli bir gelişim alanı bulunuyor. Ahmet Yaşar, Türkiye'de yaklaşık her dört araçtan yalnızca birinin kasko sigortasına sahip olduğunu belirterek, "0-5 yaş aralığındaki araçlarda kasko sigortalılık oranı yüzde 80'lere yaklaşıyor. Ancak araç yaşı arttıkça sigortalılık oranlarında ciddi düşüş görüyoruz. Bu durum bize sektör olarak yeni ürünler geliştirmemiz gerektiğini gösteriyor" ifadelerini kullandı. Sorumluluğun yalnızca vatandaşlara yüklenemeyeceğini vurgulayan Yaşar, sigorta şirketlerinin de farklı ihtiyaçlara uygun çözümler üretmesi gerektiğini söyledi.

Bireysel ve KOBİ’de Durum

Koruma açığı küçük işyeri sigortalarında daha vahim. Büyük kuruluşlarda sigortalılık oranı yüzde 100'e yaklaşırken, küçük esnafa doğru gidildikçe oranlar neredeyse sıfırlanıyor. Türkiye ortalaması ise yüzde 20 civarında. Bireyselde de durum farklı değil. Tasarruf açısından bakıldığında, gelişmiş ülkelerde emeklilik fonlarının milli gelire oranı yüzde 90'ın üzerindeyken Türkiye'de bu oran yaklaşık yüzde 3. Bu rakam, sigortacılık sektörünün değil, Türkiye ekonomisinin finansman yapısını gösteriyor. Güçlü emeklilik fonları uzun vadeli tasarruf anlamına gelir ve bu da sermaye piyasalarının derinleşmesini sağlar. TSB, 30 milyar dolarlık sektör büyüklüğünü 50 milyar dolara çıkarmayı hedefliyor. Bu, finansal derinliğin artması, tasarrufların büyümesi ve afetler karşısında ekonomik dayanıklılığın güçlenmesi anlamına geliyor.