Enerji Dönüşümünde Arz Güvenliği, Bağımsızlık ve Karbon Nötr

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Londra İklim Eylemi Haftası kapsamında Türkiye'nin Londra Büyükelçiliği'nde Sıfır Atık Vakfı tarafından düzenlenen bilgilendirme toplantısında konuştu. Toplantıya Türkiye'nin Londra Büyükelçisi Osman Koray Ertaş ve Sıfır Atık Başkanı ve Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş da katıldı.

Bayraktar, son yıllarda dünyada yaşanan belirsizlik ve çatışmaların enerji sektöründe köklü değişikliklere yol açtığını, Orta Doğu'daki savaşla yaşanan son krizin enerji güvenliğinin önemini ortaya çıkardığını söyledi. Bu krizde özellikle enerji tedarikini Hürmüz Boğazı'ndan sağlayan Asya ülkelerinin farklı önlemler aldığını, Türkiye dahil Avrupa ülkelerinin de vatandaşlarını artan fiyatlara karşı korumak için tedbirler uyguladığını anlattı. "Enerji güvenliği her ülkenin olmazsa olmaz unsurlarından biri" diyen Bayraktar, dünyanın hızla elektrikleşmeye gittiğini, bu yıl COP31 Başkanı Türkiye'nin ortaya koyduğu konulardan birinin elektrifikasyon olduğunu, elektrik tüketiminin önümüzdeki süreçte özellikle yapay zeka ve veri merkezleri, elektrikli araçlar ve soğutma kaynaklı artmaya devam edeceğini belirtti.

Bayraktar, enerji güvenliği riskleri ve elektrik talebi artarken ülkelerin bir yandan iklim değişikliğiyle mücadeleyi kararlılıkla sürdürmesi gerektiğinin altını çizdi. İklim değişikliğiyle küresel mücadelede kolektif çabanın kritik önemde olduğuna işaret eden Bayraktar, "Karşı karşıya olduğumuz sorun çok ciddi ama dünyada ciddi bir siyasi irade yok. Baktığımızda en büyük kirletici ülkelerden biri olan ABD'de söylemler iktidardan iktidara değişiyor. Bu iniş çıkış tüm dünyaya zaman kaybettiriyor. İklim konusunda dünya bir sonuç alamıyorsa bu politikacıların o sürekliliği sağlamadığı anlamına gelir" dedi.

Bayraktar, Türkiye'nin de iklim değişikliğiyle mücadele ve temiz enerji dönüşümü kapsamında üç temel soruya odaklandığını dile getirdi. Bunlardan ilkinin enerji arz güvenliği olduğunu kaydeden Bayraktar, ikinci konunun Türkiye'nin en büyük hedefi olan enerjide bağımsızlığı sağlamak olduğunu belirtti. Türkiye'nin kullandığı enerjinin üçte ikisini ithal yolla sağladığını kaydeden Bayraktar, bu ithalat bağımlılığının ekonomide kırılganlık yarattığını ifade etti. Cari açığın en önemli sebeplerinden biri olan enerjide dışa bağımlılığı bitirmenin Türkiye için en önemli konu olduğunu vurgulayarak, "Üçüncü konumuz ise Türkiye'nin 2050'lerin başında karbon nötr bir ekonomi olması lazım. Bu ekonominin her alanında ezberleri bozan çok köklü bir değişim demek" dedi.

Bu dönüşümün aynı zamanda sosyal etkilerinin de olacağının altını çizen Bayraktar, yaklaşık 30 yıl içinde yaşanacak tüm bu değişimler için çok ciddi hazırlık yapılması gerektiğini söyledi. Bayraktar, bu süreçte nükleer enerjinin Türkiye için kritik olduğunu ifade ederek, "Türkiye nükleer yapmak zorunda, emisyon olmadan elektrik üretmenin yollarından biri bu" dedi. Türkiye'nin bu üç soruna aynı anda çözüm ararken büyüyen elektrik talebini karşılamak için son hızla yenilenebilir enerji kapasitesini artırdığını, enerji verimliliği açısından iyileştirilebilecek alanlara odaklandığını dile getirdi.

Bu kapsamda sıfır atık ve enerji verimliliğinin birlikte ele alındığını ifade eden Bayraktar, 2017'de başlatılan Sıfır Atık hareketinin de Türkiye'den çıkarak küresel çapta çok hızlı büyüyen bir marka haline geldiğini aktardı. Sıfır Atık Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Ağırbaş da İstanbul'u sıfır atığın başkenti yapmayı hedeflediklerini ve bu kapsamdaki çalışmalarını sürdürdüklerini anlattı. Sıfır Atık Vakfı olarak yurt dışında yaşayan Türklerle de çalışmak istediklerini kaydeden Ağırbaş, vakıf çatısı altında bir kariyer merkezi kurduklarını ve yurt dışındaki ailelerin çocuklarına uluslararası kuruluşlarda staj imkanı tanıyacak ve mentörlük verecek bir merkezin faaliyetlerine yakında başlayacağını belirtti.