İHA Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS) Geliyor: Kurallara Uymayana İdari Para Cezası Uygulanacak

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM), son dönemde sayıları hızla artan insansız hava araçları (İHA) için kapsamlı bir talimat taslağı hazırladı. Genel görüşe sunulan taslakla birlikte İHA Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS) kuruluyor. Bu sistem sayesinde İHA'ların anlık konum takibi ve uçuş emniyeti merkezden yapılabilecek.

İHA operasyonları riske göre açık, özel ve sertifikalı olmak üzere üç kategoriye ayrılıyor. Sertifikalı kategorideki İHA'lar kalabalık insan grupları üzerinde uçabilecek, insan ve tehlikeli madde taşıyabilecek. SHGM, sertifikalı İHA'lar için uçuşa elverişlilik sertifikası düzenleyecek.

Yabancı tescilli İHA'lar için en az 20 gün önceden uçuş izni alınması zorunlu olacak. Acil durum, kamu güvenliği, basın-yayın ve afet müdahalesi gibi hallerde SHGM bu süreyi kısaltabilecek veya geçici izin verebilecek. Yabancı pilot lisanslarının tanınması ise karşılıklılık ilkesi ve uluslararası antlaşmalar çerçevesinde değerlendirilecek.

İHA işleticileri ve pilotları, terör ve yasa dışı kullanıma karşı tedbir almakla yükümlü olacak. Mahremiyet ihlallerinde Türk Ceza Kanunu hükümleri uygulanacak. Açık ve özel kategorilerde İHA kullanacak pilotlar için yaş sınırı 16 olarak belirlendi. Ancak 500 gram altındaki C0 sınıfı İHA'lar veya denetimli uçuşlarda yaş sınırı aranmayacak.

Talimata aykırı hareket edenlere 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu kapsamında idari para cezası uygulanacak. SHGM, gerekli denetimler sonucu işleticilerin yetkilendirmelerini sınırlandırabilecek, askıya alabilecek veya iptal edebilecek. Ayrıca suç teşkil eden fiiller için Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulacak.

Kayıt zorunluluğu kapsamında, azami kalkış ağırlığı 500 gram ve üzeri olan veya kamera, mikrofon gibi kişisel veri kaydeden sensör bulunan İHA'ların SHGM sistemine kaydı yapılacak. Sertifikalı kategorideki İHA'lar ile 150 kilogram ve üzeri ağırlıktaki araçlar ise Hava Aracı Sicili'ne tescil edilecek.