Çin'in Orta Doğu'dan Petrol İthalatı Geriledi
- Çin'in Orta Doğu'dan ham petrol ithalatı, ABD/İsrail-İran Savaşı'nın yol açtığı Hürmüz Boğazı krizi nedeniyle 2025 ocak-haziran döneminde geçen yıla göre yüzde 11,4 azaldı.
- İthalat ocak-şubatta artış gösterirken, marttan itibaren sert düşüşe geçti ve haziranda yıllık bazda yüzde 41,3 azaldı.
- Çin, iç arzı korumak için rafine ürün ihracatını neredeyse tamamen durdurdu ve stratejik stokları kullanmaya başladı.
- Rafineri kapasite kullanım oranı şubatta yüzde 73'ten haziranda yüzde 58'e düştü, işlenen ham petrol hacmi azaldı.
- Pekin yönetimi, mayıs ve haziran aylarında stoklardan toplam yaklaşık 4-5 milyon ton petrol çekti.
Hürmüz Boğazı Krizi Petrol Akışını Kesti
ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a askeri operasyon başlatmasının ardından İran, Hürmüz Boğazı'ndan tanker geçişini engelledi. Küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği bu stratejik boğazdaki kesinti, Çin başta olmak üzere bölge petrolüne bağımlı ülkeleri vurdu. Özellikle Irak ve Kuveyt'ten ithalat sert düşerken, BAE, Suudi Arabistan ve İran'dan yapılan alımlarda da belirgin azalma yaşandı.
Ocak-Haziran İthalatı Yüzde 11,4 Geriledi
Çin Gümrük Genel İdaresi verilerine göre, 2024'ün ilk yarısında 279,5 milyon ton olan ham petrol ithalatı, bu yılın aynı döneminde 247,6 milyon tona gerileyerek yüzde 11,4 düştü. İthalatın aylara göre seyri şöyle:
- Ocak-Şubat: 97 milyon ton (yıllık %15,8 artış)
- Mart: 50 milyon ton (yıllık %2,8 azalış)
- Nisan: 38,5 milyon ton (yıllık %20 azalış)
- Mayıs: 33,1 milyon ton (yıllık %29 azalış)
- Haziran: 29,3 milyon ton (yıllık %41,3 azalış)
Pekin'in Arz Açığına Karşı Üç Önlemi
Çin, petrol ithalatındaki düşüşün etkilerini hafifletmek için üç ana strateji uyguladı:
1. Rafine Ürün İhracatına Kısıtlama
Savaşın başlamasından dört gün sonra Pekin, rafine petrol ürünleri ihracatını durdurma kararı aldı. Mart ayında gümrük işlemleri tamamlanan sevkiyatlar nedeniyle ihracat yıllık yüzde 25 azalarak 2,58 milyon ton oldu. Nisan itibarıyla ise ihracat neredeyse tamamen durdu. Bu sayede rafine ürünler iç piyasaya yönlendirilerek arz açığı kapatılmaya çalışıldı.
2. Stokların Kullanımı
Çin, stratejik ve ticari petrol stoklarını devreye aldı. Resmi veriler açıklanmasa da ABD Enerji Bilgi İdaresi tahminlerine göre ülkenin stokları yaklaşık 190 milyon ton seviyesinde. Mart ve nisan aylarında stok kullanılmazken, Rusya ve İran'dan yapılan tedariklerle stoklara 9,5 milyon ton ilave edildi. 10 Nisan'da devlet şirketlerine ticari stokları kullanma izni verildi. Mayıs ayında stoklardan 2,1-2,7 milyon ton, haziranda ise yaklaşık 2 milyon ton petrol çekildi.
3. Rafineri Kapasite Kullanımının Düşürülmesi
Çin'in yıllık ham petrol işleme kapasitesi yaklaşık 940 milyon ton. Şubat ayında yüzde 73 olan kapasite kullanım oranı, haziran ayında yüzde 58'e geriledi. İşlenen ham petrol hacmi de şubattaki 58,2 milyon tondan haziranda 49,81 milyon tona düştü. Mart-haziran dönemindeki toplam üretim kaybı yaklaşık 33 milyon ton oldu. Böylece ocak-haziran döneminde işleme hacmi geçen yıla göre yüzde 5 azaldı.
Okuyucu Değerlendirmesi
Bu haber hakkındaki düşüncelerinizi ve analizlerinizi paylaşın. Görüşleriniz diğer okurlara rehberlik eder.
Haber Size Ne Hissettirdi?
İçerik Analizi
Haberin kalitesini ve tarafsızlığını değerlendirin.