Su ve Maden Suyunda Haksız Zam Nasıl Anlaşılır?

Geri dönüşümü desteklemek amacıyla hayata geçirilen depozito katılım payı güncellemesini bahane eden bazı üretici, tedarikçi ve perakende satış noktaları, maliyet artışının çok üzerinde zamlar yapmaya başladı. Ticaret Bakanlığı, ulusal ve yerel marketler ile sektör temsilcilerini uyararak maliyet artışı dışındaki her türlü zammın haksız fiyat uygulaması sayılacağını açıkladı.

İzmir'de Depozito Denetimi: Raf-Kasa Fiyatı ve Fatura Kontrolü

Denetimlerin ilk dalgasında İzmir Ticaret İl Müdürlüğü ekipleri sahaya indi. Başta zincir marketler olmak üzere kent genelindeki işletmeler mercek altına alındı. Ekipler, ambalajlı sular ve maden suları başta olmak üzere DEKAB kapsamındaki ürünlerin raf fiyatları, kasa fiyatları, alış ve satış faturalarını tek tek inceledi. Yapılan artışların gerçek maliyet unsurlarıyla uyumlu olup olmadığı titizlikle değerlendiriliyor.

İstanbul'da Baskın Denetim: Aradaki Fark 10 Lirayı Buldu

İstanbul Ticaret İl Müdürlüğü ekipleri, Kağıthane başta olmak üzere kent genelindeki zincir ve yerel marketleri denetledi. Yapılan incelemelerde, yasal depozito artışı sadece 1,5 TL olmasına rağmen bazı işletmelerin su ve maden suyu fiyatlarına 10 liranın üzerinde haksız zam yansıttığı tespit edildi. Sadece bir günde 100'e yakın işletmeyi denetleyen ekipler, raf-kasa fiyatlarını ve alış-satış faturalarını inceleyerek haksız kazanç sağlayanları Haksız Fiyat Değerlendirme Kuruluna sevk etti.

Adım Adım Depozito Denetim Rehberi: Haksız Zam Nasıl Anlaşılır?

Tüketicilerin ekonomik menfaatlerini korumak için fiyat istikrarı sağlanana kadar denetimler sürecek. Bir tüketici olarak markette haksız zam yapıldığını şu yöntemlerle anlayabilirsiniz:

• Raf ve Kasa Fiyatını Karşılaştırın: Satın aldığınız su veya maden suyunun raf etiketindeki fiyatı ile kasadan geçen fiyatının aynı olmasına dikkat edin. Farklılık tespit ederseniz, bu durum doğrudan mevzuata aykırıdır.
• DEKAB Kapsamındaki Ürünleri Tanıyın: Plastik, cam ve metal ambalajlı tüm içecekler bu kapsamdadır. Fiyat artışının yalnızca yasal depozito güncelleme tutarı kadar olması gerekir; ambalaj bahane edilerek ürüne fahiş zam yapılamaz.
• Maliyet-Fiyat İlişkisini Sorgulayın: Kısa sürede normal seyrin dışında fahiş oranda artan su ve maden suyu fiyatları haksız fiyat artışı şüphesi taşır.
• 1,5 TL Sınırına Dikkat Edin: Depozito katılım bedeli (DEKAB) resmi olarak 1,5 TL'dir. Ürünün Haziran ayı fiyatı ile Temmuz ayı fiyatı arasında sadece bu yasal pay kadar fark olabilir. Bunun üzerindeki tüm artışlar 'fahiş/haksız zam' şüphesi taşır.

Hangi Ürünler Kapsamda?

Zorunlu Depozito Yönetim Sistemi (DYS) ve Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) uygulaması kapsamında; cam, plastik ve alüminyumdan yapılmış 0,1 litre ile 3 litre arasındaki tek kullanımlık içecek ambalajları sıkı denetim altında. İşte başlıca ürünler:

• Su şişeleri
• Maden suları ve sodalar
• Gazlı ve gazsız meşrubat kutuları/şişeleri
• Meyve suları ve enerji içecekleri
• Ayran gibi ambalajlı sıvı içecekler
• Bira şişeleri ve kutuları

Depozito kapsamındaki ambalajların üzerinde özel DOA logosu ve Darphane onaylı işaretlemeler yer alıyor. Tüketiciler boş ambalajları iade noktalarına teslim ederek ürün başına depozito bedelini geri alabiliyor.

Yakalanan İşletmeler Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu'na Sevk Ediliyor

Denetimler sırasında maliyet artışıyla açıklanamayacak şekilde fiyat yükselttiği tespit edilen işletmeler hakkında yasal işlem gecikmeksizin başlatılıyor. Toplanan tüm bilgi, belge ve faturalar idari yaptırım ve cezai işlem uygulanması amacıyla Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu'na intikal ettiriliyor.