Kazma Dağı İddiası: İran Uranyumu Fordo'dan Bile Derinde

İsrail'in İddiası

İsrail istihbaratı, İran'ın binlerce uranyum zenginleştirme santrifüjünü Natanz Nükleer Tesisi yakınlarındaki Kazma Dağı altında bulunan derin yeraltı tünellerine taşıdığını iddia ediyor. Bu iddia geçen yıl uluslararası basında da yer almıştı. Haberlerde, Fordo'dan çok daha derin olan "ultra güvenli" tünel kompleksinin, İran'ın nükleer tesislerinden taşınan uranyumun saklandığı yer olabileceği belirtilmişti.

Edinilen bilgiye göre İsrail, elde ettiği istihbaratı Washington yönetimiyle paylaştı. Santrifüjlerin taşınmasının, geçen yıl yaşanan çatışmalar ve ABD ile İsrail'in İran'ın nükleer tesislerine yönelik hava bombardımanlarının ardından, sonbahar aylarında yapıldığı ifade ediliyor.

Yetkililere göre bu taşınma, Tahran'ın nükleer programını olası yeni askeri operasyonlara karşı koruma ve uranyum zenginleştirme kapasitesini güvence altına alma amacı taşıyor.

Kazma Dağı'nın Derinliği

Uydu görüntüleri ve uzman değerlendirmeleri, Kazma Dağı tünel kompleksinin sert kayalıkların 100 metreden fazla derinliğinde inşa edildiğini gösteriyor. Bu derinlik, tesisin Fordo'daki yeraltı tesisinden bile daha korunaklı olduğunu ortaya koyuyor. ABD cephaneliğindeki en gelişmiş sığınak imha edici bombaların dahi bu tesise erişimi son derece zorlaştığı belirtiliyor.

İran yönetimi geçmişte söz konusu tesisin yalnızca gelişmiş santrifüjlerin imalatı ve montajı için kullanılacağını, aktif bir zenginleştirme tesisi olmadığını açıklamıştı. Ancak uluslararası denetçiler ve Batılı istihbarat servisleri, tesisin potansiyel nükleer faaliyetlerine ilişkin şüphelerin sürdüğünü bildiriyor.

Trump'tan Tehdit

Geçtiğimiz günlerde ABD Başkanı Donald Trump yaptığı açıklamada, Kazma Dağı kompleksinin olası bir askerî seçenekte hedef alınabileceğine işaret etmişti. Bölgeden gelen son uydu analizleri de tesisin giriş ve çıkışlarında kamyon ve araç hareketliliğinin arttığını göstermişti.