Hürmüz Boğazı Anlaşması İçin ABD ve İran Masada

ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı'nın yeniden trafiğe açılması için diplomasi trafiği hız kazandı. ABD yönetimi, boğazın 30 ila 60 gün içinde açılmasına yönelik bir anlaşmanın açıklanabileceğinin sinyalini verdi. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, "Şu an bir anlaşma için en iyi zaman" dedi. Tahran yönetimi ise boğazın açılması için ABD'nin deniz ablukasını kaldırmasını ve bölgedeki güçlerini çekmesini şart koşuyor.

ABD'nin askeri yığınağı mühimmat stoklarını eritti

ABD merkezli bir gazetenin ABD'li yetkililere dayandırdığı habere göre, Pentagon'un Orta Doğu'ya hızla savaş gemileri, uçaklar ve hava savunma birlikleri kaydırması, Avrupa ve Asya'daki konuşlanmaları doğrudan etkiledi. İran ile yaşanan savaşın mühimmat stoklarında yarattığı endişe verici tükenme nedeniyle bu bölgelere tahsis edilen kritik mühimmatlar geri çekildi. Bu durum, askeri teçhizat bakımından ve birliklerin moralinde zincirleme aksamalara yol açtı.

Haberde ayrıca, ABD Genelkurmay Başkanı'nın savaştan önce dönemin ABD Başkanı'nı silah stoklarının erimesine dair ciddi riskler konusunda uyardığı, ancak başkanın bu ikazlara rağmen çatışmanın hızla sonuçlanacağına inanarak savaşa girme kararı aldığı belirtildi. Mevcut tabloda ABD'nin elindeki Patriot füze stokunun 1700'ün altına gerilediği ifade ediliyor.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanı İsrail'de

İsrail basınında yer alan haberlere göre, ABD Merkez Kuvvetler Komutanı İsrail'e ulaştı. Ziyaret kapsamında ABD'li komutanın, İsrail Genelkurmay Başkanı ve üst düzey askeri yetkililerle bir araya gelerek kritik temaslarda bulunması bekleniyor.

Umman'dan müzakereler için çağrı

Umman Dışişleri Bakanlığı, İran ile Hürmüz Boğazı'ndaki seyrüsefere ilişkin düzenlemelerin ele alındığı müzakerelerin olumlu ve yapıcı bir atmosferde ilerlediğini duyurdu. Yapılan yazılı açıklamada, tüm tarafların çıkarlarını gözeten müzakereler ile bu kapsamda kaydedilen ilerlemeyi etkileyebilecek eylemlerden kaçınılmasının önemine dikkat çekildi. Açıklamada ayrıca, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapan gemilere yönelik tekrarlanan saldırılar kınandı. Söz konusu saldırıların uluslararası hukuka ve kara sularının egemenliğine aykırı olduğu, deniz seyrüseferinin güvenliği ile bölgenin güvenlik ve istikrarı için tehdit oluşturduğu belirtildi.

Pezeşkiyan: "Şu an bir anlaşma için en iyi zaman"

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ülkesinin güçlü ve birlik içinde olduğunu belirterek, "İran güçlü, birlik içinde ve savaşta galip gelen taraf olarak görülüyor. Şu an bir anlaşma için en iyi zaman." dedi. Pezeşkiyan, devamında şu ifadeleri kullandı:

"Mevcut koşullar, müzakereler yoluyla bir anlaşmaya varma ve sorunları çözme sürecini sürdürmek için bir fırsat oluşturabilir. Anlaşmak için en doğru zamanın şu an olduğuna inanıyorum; çünkü ülkede güçlü bir kenetlenme, güç ve birlik var. Halkımızın üzerindeki baskıların çok artmamasını hedefliyoruz ve şu an her alanda zorluklar yaşandığının farkındayız. Karşı tarafın haklarımızı tanıması ve güvence altına alması gerekiyor; biz de ülkemizin ve halkımızın haklarından başka bir şey talep etmiyoruz. Sorunlar yalnızca savaşla çözülemez; mutabakat zaptı maddelerine dayanarak barış yolunda ilerlemeyi hedefliyoruz."

"Karşı taraf ne kadar adım atarsa biz de müzakerelerde o kadar ilerleyeceğiz; eğer bir gelişme göstermezlerse taleplerini kabul etmeyeceğiz. ABD yarattığı güvensizlik ortamından vazgeçtiği takdirde, mutabakat zaptını temel almaya kararlıyız. Amerika Birleşik Devletleri güvenilir değil; ancak yine de onlarla bazı ilerlemeler kaydetmeyi ve mevcut sorunları çözmeyi hedefliyoruz. Ne savaş ne barış durumundan çıkmak için diplomatik süreci nasıl yöneteceğimizi her gün değerlendiriyoruz. Sonsuza kadar savaşılamaz; nihayetinde savaşın bir noktada sona ermesi gerekir."

Vance: Petrol ve doğal gaz akışını artıracağız

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, bir televizyon kanalına yaptığı açıklamada İran'la iletişimin sürdüğünü belirterek, "Hürmüz Boğazı'ndan çıkan petrol ve doğal gaz miktarını en üst seviyeye çıkarmaya çalışıyoruz." dedi.

Vance, İran'ın ABD ile daha iyi ilişki kurmak için gereken uzun vadeli değişiklikleri yapmaya istekli olup olmadığını anlamaya çalıştıklarını ifade etti. Vance, "Eğer (istekli) değillerse, sorun değil. Elimizden gelen her türlü baskıyı uygulamaya ve Amerikalıların daha düşük enerji fiyatlarından faydalanabilmesi için Orta Doğu'dan olabildiğince fazla petrol ve doğal gaz çıkarmaya devam edeceğiz." diye konuştu.

İran konusunda henüz sürecin tamamlanmadığının altını çizen Vance, tüm diplomatik, ekonomik ve askeri araçların devreye sokulduğunu belirtti. Vance, yapılacak potansiyel bir anlaşma konusunda beklentilerinin, çıkan petrol ve doğal gazın çatışma öncesindeki seviyeye dönmesi olduğunu vurgulayarak, "İran tarafının da bu konuda mutabık olduğunu" savundu.

Tahran'dan ABD'ye şartlar

İran Milli Yüksek Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Muhammed Bakır Zülkadir, ABD tavrını düzeltmedikçe Hürmüz Boğazı'nı açmayacaklarını söyledi. Zülkadir, "Hürmüz Boğazı, Amerika Birleşik Devletleri tavrını ve politikalarını düzeltmedikçe açılmayacaktır. Yüksek Güvenlik Konseyi, gerek savaşta gerekse müzakerelerde duruşundan asla taviz vermeyecektir." dedi.

Zülkadir, şu ifadeleri kullandı: "ABD, deniz ablukasını kaldırmalı; hava ve deniz kuvvetlerini İran çevresinden tamamen çekmelidir. ABD, haksız yaptırımlara son vermeli, tazminat ödemeli ve dondurulan varlıklarımızı serbest bırakmalıdır."