ABD-İran Mutabakatı Piyasalarda Risk Algısını Düşürdü: Emtia Fiyatlarında Son Durum

ABD ile İran arasında Pakistan arabuluculuğunda yürütülen müzakereler sonucu 14 Haziran'da 14 maddelik bir mutabakat sağlandı. Bu anlaşma, hafta başından itibaren küresel piyasalarda risk algısının azalmasına yol açtı. Çatışmaların sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ve ABD'nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasının kaldırılmasını içeren mutabakatın imzalanmasının ardından boğazdaki tanker geçişleri yeniden başladı. Bu gelişmeler, küresel enerji arzının toparlanabileceği beklentisini güçlendirerek petrol fiyatlarındaki jeopolitik risk primini azalttı. Ancak geçişlerin savaş öncesi seviyelerin altında kalması ve bölgedeki güvenlik risklerinin tamamen ortadan kalkmaması iyimserliği sınırladı.

Fed ise 17-18 Haziran'da gerçekleştirdiği toplantıda politika faizini beklentilere paralel olarak yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tuttu. Bankanın 2026 sonu faiz medyan tahminini yüzde 3,4’ten yüzde 3,8’e yükseltmesi ve nokta grafiğinde 18 katılımcıdan 9’unun yıl sonuna kadar en az bir faiz artırımı öngörmesi, sıkı para politikasının uzun süre devam edebileceği beklentisini güçlendirdi. Ayrıca, karar metnindeki ileriye dönük yönlendirmelerin çıkarılması ve Başkan Warsh’ın nokta grafiğine kendi tahminini eklememesi belirsizliği artırdı. Warsh, basın toplantısında enflasyonun yüzde 2 hedefinin oldukça üzerinde olduğunu vurgulayarak şahin duruşu destekledi. Bu gelişmelerle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı 3 baz puan düşüşle yüzde 4,46’dan tamamladı. Dolar endeksi ise hafta içinde 101,1 seviyesine çıkarak son 13 ayın zirvesini gördü ve haftayı yüzde 1,1 artışla 100,8’den kapattı.

Değerli Metaller Güçlü Dolar Karşısında Geriledi

Fed’in şahin duruşu ve dolar endeksinin yükselişi, değerli metallerde satış baskısını artırdı. Dolar endeksinin değer kazanması, diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar için metallerin maliyetini yükseltirken, yüksek faiz beklentileri de faiz getirisi olmayan bu varlıklara talebi azalttı. Bu etkilerle ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 5, platinde yüzde 3,2, paladyumda yüzde 1,9 ve altında yüzde 1,3 düştü. Spot altının ons fiyatı haftayı 4 bin 169 dolar civarında tamamladı.

Baz Metaller Çin Ekonomisine İlişkin Endişelerle Düştü

Baz metallerde Fed’in şahin duruşu sonrası güçlenen dolar ve Çin’den gelen veriler etkili oldu. Dünyanın en büyük metal tüketicisi Çin’de perakende satışların mayısta aylık bazda gerilemesi ve ocak-mayıs döneminde sabit varlık yatırımlarının yıllık yüzde 4,1 azalması, talebe ilişkin endişeleri artırdı. Libre bazında fiyatlar alüminyumda yüzde 4,4, bakırda yüzde 2, nikelde yüzde 1,2, çinkoda yüzde 0,6 ve kurşunda yüzde 0,5 geriledi.

Brent Petrol Jeopolitik Risk Primi Azaldı

Brent petrolde ABD-İran mutabakatının ardından Hürmüz Boğazı’nda tanker geçişlerinin yeniden başlaması fiyatları baskıladı. Anlaşma kapsamında geçiş ücretlerinin 60 günlük müzakere sürecinde alınmaması ve bölgedeki üreticilerin ihracatı artırmaya başlaması arzın toparlanacağı beklentisini güçlendirdi. Ancak gemilerin izin alma zorunluluğu, mayın ve sigorta risklerinin devam etmesi ve sevkiyatların savaş öncesi seviyelere ulaşmaması düşüşü sınırladı. Doğal gaz ise mevsimsel soğutma talebi ve ihracat akışlarındaki artış beklentisiyle pozitif ayrıştı. Haftalık bazda doğal gaz fiyatı yüzde 2,5 artarken, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 6,7 geriledi.

Tahıllarda Teknik Alımlar ve Hava Koşulları Etkili Oldu

Tarım emtialarında ABD’deki hava koşulları ve ABD Tarım Bakanlığı verileri takip edildi. Bakanlık, kışlık buğday üretiminin 1965-1966 sezonundan bu yana en düşük seviyede olacağını öngörerek arz endişelerini artırdı. Orta Batı’daki yağışların tarla çalışmalarını aksatabileceği değerlendirmeleri mısır ve soya fasulyesini destekledi. Çin’in ABD tarım ürünlerine talebinin canlanabileceği beklentisi de soya fasulyesindeki yükselişe katkı sağladı. Chicago Ticaret Borsası’nda kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 2,9, pirinçte yüzde 1,4, mısır ve soya fasulyesinde yüzde 0,9 arttı.

Kakao ve Kahvede Hava Koşulları Fiyatları Yükseltti

Yumuşak emtia piyasasında Brezilya ve Batı Afrika’daki hava koşulları ile El Nino etkileri öne çıktı. Kakao fiyatları, Batı Afrika’daki aşırı yağışların hastalık riskini artırabileceği endişesi ve fonların satış pozisyonlarını azaltmasıyla sert yükseldi. Kahvede ise Brezilya’nın Minas Gerais bölgesi dahil güneydoğudaki aşırı yağışlar hasadı durdurdu. Intercontinental Exchange’te libre bazında fiyatlar kahvede yüzde 4,9, pamukta yüzde 4,4 yükselirken, şekerde yüzde 0,6 geriledi. Kakaonun ton başına fiyatı haftayı yüzde 10 artışla tamamladı.