Rusya Saflarında Ölen Yabancı Sayısı 3.589 Olarak Belirlendi

Bir haber kuruluşunun yaptığı araştırmaya göre Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinden bu yana 40'tan fazla ülkeden en az 3.589 yabancı uyruklu kişi Rus saflarında savaşırken öldürüldü. Ölenler arasında Rus hapishanelerinde tutulan mahkumlar, zorla veya kandırılarak askere alındığını söyleyen göçmenler, yüksek maaşlarla cezbedilen gönüllüler ve Kuzey Kore ile yapılan bir anlaşma uyarınca gönderilen askerler de yer alıyor.

Haber kuruluşu ve bağımsız araştırmacılar, resmi açıklamalar, sosyal medya paylaşımları ve mezarların ve savaş anıtlarının resimleri gibi açık kaynak bilgilerini kullanarak Rusya saflarında savaşırken ölenlerin ve kayıpların listesini tutuyor.

Ugandalı Bir Örnek

Listede yer alan isimlerden biri Ugandalı Edson Kamwesigye. 45 yaşındaki Kamwesigye, ailesine Rusya'ya güvenlik görevlisi olarak çalışmaya gideceğini söylemişti. Daha önce Irak ve Afganistan'da güvenlik görevlisi olarak çalışmıştı ancak fiili çatışmaya katılmamıştı. Yurtdışındaki işler azalınca Uganda'ya dönüp taksi şoförlüğü ve çiftçilik yapmış, ancak kazancı ailesini geçindirmeye yetmiyordu. Aralık 2025'te Rusya'da başka bir güvenlik işi bulduğunu söyledi. Ancak 16 Ocak'ta eşi Caroline Mukuza'yı arayarak farklı bir haber verdi.

Mukuza, bir gazeteye verdiği demeçte, "Askeri eğitim gördüğünü ve yakında cepheye gönderileceğini söyleyerek benden onun için dua etmemi istedi" dedi. Bir hafta sonra Kamwesigye, Ukrayna'nın kuzeydoğusundaki Kupiansk yakınlarında öldürüldü. Eşi hala cenazesini geri almaya çalışıyor ancak Ugandalı yetkililer cenazenin iadesini organize etmeyi reddediyor. Uganda basınına göre, Haziran 2026 itibarıyla Rusya için savaşan en az iki Ugandalının daha öldürüldüğü bildirildi.

Yabancı Askerlerin Profili

Kamwesigye, araştırma tarafından Rus ordusu saflarında savaşırken öldüğü teyit edilen 1.285 yabancı askerden biridir. Bunların arasında Küba, ABD, Çin, Vietnam, Polonya, Hindistan, Nepal, Sırbistan ve birçok ülke vatandaşı bulunuyor. Ayrıca, uydu görüntüleri ve fotoğraflar aracılığıyla Ukrayna'da öldürülen 2.304 Kuzey Koreli askerin kimliği tespit edildi. Bu askerler, Ukrayna'nın Rusya'nın Kursk bölgesine Ağustos 2024'te başlattığı karşı saldırı sonrası çıkan çatışmalarda öldürülmüştü.

Temmuz başında Ankara'da düzenlenen bir zirvede konuşan üst düzey bir NATO yetkilisi, 44 ülkeden yaklaşık 24 bin yabancı paralı askerin Rus güçleri bünyesinde savaştığını düşündüklerini söyledi. Yetkiliye göre bunların çoğu Afrika ülkelerinden geliyor. Yetkili, "Muhtemelen yüzlerce Afrikalı sözleşme imzaladı. Bazıları bunu gönüllü olarak yaparken diğerleri zorla askere alındı" dedi.

Listede, Ukrayna'nın Kırım, Donetsk, Luhansk, Herson ve Zaporijya bölgelerinde yaşayıp da Rusya adına savaşanlar yer almıyor. Ancak Ukrayna'nın diğer bölgelerinden gelen ve Rusya'nın farklı birliklerinde çarpışan 25 Ukrayna vatandaşı listeye dahil. Bunların çoğu Rus hapishanelerinden cepheye gönderilen kişilerdi.

Rusya'nın İnsan Gücü Arayışı

Rusya, Şubat 2022'de başlattığı Ukrayna işgali planlanan hızda ilerlemeyince insan gücü sıkıntısıyla karşı karşıya kaldı. 2022 ortalarında mahkumlara askere yazılma karşılığında serbest bırakılma seçeneği sunuldu. Bu süreç ilk başlarda özel bir paralı asker grubu tarafından yürütüldü, daha sonra Savunma Bakanlığı devraldı. Başta eski Sovyet ülkeleri olmak üzere, özellikle Orta Asya vatandaşları etkilendi. Örneğin savaşta öldürülen Özbekistan ve Tacikistan vatandaşlarının yarısından fazlası Rus hapishanelerinden cepheye gönderilen kişilerdi.

Rus yetkililer 2024'te orduya yazılma ücretini büyük oranda artırdı. Ödeme miktarları bölgeye göre değişmekle birlikte, Moskova'da sözleşme imzalayan bir askere yaklaşık 30.000 dolar (yaklaşık 1,4 milyon lira) başlangıç primi ve ardından aylık yaklaşık 3.500 dolar (yaklaşık 165 bin lira) maaş vadediliyor. Primler, Moskova'dan gelen askerlerin ilk yılki kazançlarını 72.300 doların (yaklaşık 3,4 milyon lira) üzerine çıkarabiliyor. Rusya'da ortalama aylık gelir ise yaklaşık 760 dolar (yaklaşık 35 bin lira).

Bu süreçte Küba, Nepal, Hindistan, Sri Lanka ve Yemen gibi daha uzak ülkelerin vatandaşları da Rusya saflarında çarpışmaya başladı. Bazıları askere katılacaklarını biliyordu; diğerleri ise Rusya'ya okumak, inşaat ya da güvenlik sektöründe çalışmak umuduyla gittiklerini ancak askeri eğitime ve ardından cepheye gönderildiklerini söyledi. İnsan hakları grupları ve avukatlar, 2025 ortalarından bu yana Rusya'da yaşayan eski Sovyet ülkelerinden gelen işçi göçmenler üzerindeki baskının yeniden arttığını belirtiyor. Bazı kişilere sözleşme karşılığında sınır dışı edilme emirleri, giriş yasakları veya vatandaşlık başvuruları konusunda yardım teklif edildiği iddiaları var.

Kuzey Kore askerleri ise diğer yabancı askerlerden farklı olarak Rusya ile yapılan bir savunma anlaşması kapsamında kendi hükümetleri tarafından cepheye gönderildi.

Yabancı Askerlerin Toplam İçindeki Payı

Geniş bir coğrafyadan kişiler Rusya'da askere yazılsa da yabancılar Rusya'nın toplam kayıplarının küçük bir bölümünü oluşturuyor. Kuzey Koreliler eklendiğinde bile araştırma tarafından doğrulanan 233 bin 33 ölümün yalnızca yüzde 2'sinden azı yabancı uyruklu. Yabancılar, Moskova'nın asıl insan kaynağı olan Rus vatandaşlarının yerini tutamıyor. Ancak kayıpların artması ve daha az Rus vatandaşının askere yazılması, Moskova'nın yabancı asker arayışını sürdürmesine neden olabilir. Rusya, Eylül 2022'den bu yana askeri kayıp verilerini güncellemedi.

Ukrayna'nın Yabancı Lejyonu

Ukrayna da Şubat 2022'de Rusya'nın topyekün işgali sonrasında yabancıları askere almaya başladı. Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, birkaç gün içinde Ukrayna Uluslararası Lejyonu'nu kurdu ve yurtdışındaki gönüllülere çağrıda bulundu. Yabancılar artık lejyon ve diğer Ukrayna askeri birliklerinde görev yapıyor. Mevcut sıkıyönetim koşullarında ancak altı ay kesintisiz askeri hizmetten sonra gönüllü olarak ordudan ayrılabiliyorlar.

Zelenskiy, Haziran 2025'te Ukrayna'nın asker maaşlarını artıracağını ve yurtdışından daha fazla asker almayı hedefleyeceğini duyurdu. Ukrayna, cephede öldürülen yabancıların toplam sayısını açıklamıyor. Ancak Ağustos 2025'te yabancıların askeri hizmetini koordine etmekten sorumlu bir yetkili, sadece kara kuvvetlerine 8.000'den fazla yabancı gönüllünün katıldığını, tüm kollarda en az 16 bin yabancının görev aldığını ve 72 farklı ülkeden askerin orduda görev yaptığını söyledi.

Ukrayna'da görev yapan yabancılar Ukrayna askerleriyle aynı maaşı alıyor: aylık yaklaşık 2.690 dolar (yaklaşık 126 bin lira). Cephede geçirilen her 30 gün için ayrıca askerlere 1.570 dolar (yaklaşık 74 bin lira) ödeniyor. Ancak yabancı birliklerin her iki ordudaki payı hala oldukça kısıtlı.