Otomotiv Pazarında Bekle-Gör Dönemi: Zam mı, İndirim mi?

Türkiye otomotiv pazarında tüketiciler, "Beklersem fiyat düşer mi, yoksa maliyetler daha da artar mı?" sorusuna yanıt aramaya devam ediyor. Yüksek kredi faizleri, finansmana erişimdeki zorluklar ve fiyat belirsizliği talebi ertelerken, bu durum satış rakamlarına ve tercih edilen araç segmentlerine açıkça yansıyor.

Ocak-temmuz döneminde toplam otomotiv satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 10,72 azalarak 638 bin 965 adet olarak kaydedildi. Otomobil satışları yüzde 12,14 düşüşle 502 bin 712'ye, hafif ticari araç satışları ise yüzde 5,05 gerileyerek 136 bin 253'e indi. Temmuz ayında ise pazar yüzde 25 küçüldü. Aynı ayda 160 kilovat altındaki elektrikli araçların satışları yüzde 5,3 artarak toplam pazarın yüzde 16,7'sine ulaştı. Buna karşılık güçlü elektrikli modellerin payı yüzde 57,8 düşüşle yalnızca yüzde 2 seviyesinde kaldı.

Sektör temsilcisi Muhammed Ali Karakaş, temmuzdaki sert daralmanın pazarın "bekle-gör" moduna girdiğini gösterdiğini belirtti. Karakaş, "Vatandaşın alımı ertelemesindeki en büyük etken krediye erişim zorluğu ve yüksek finansman maliyetleri. Mevduat faizlerinin cazip getirisi birikim sahiplerini araç yerine mevduatta kalmaya teşvik ediyor. Kredi kullanarak araç almak isteyenler yüksek faiz ve BDDK sınırlandırmaları nedeniyle oyundan çekilmek zorunda kalıyor." ifadelerini kullandı.

Karakaş, fiyatlarda radikal düşüş beklentisinin gerçekçi olmadığını vurguladı. Otomobil fiyatlarını belirleyen iki anahtar unsurun döviz kuru ve küresel üretim/tedarik maliyetleri olduğunu belirten Karakaş, kur baskısı devam ettiği sürece nominal fiyatlarda kalıcı ve büyük indirim beklenmemesi gerektiğini söyledi. Ancak sonbaharda markaların stok eritme hareketleriyle sıfır faizli kredi kampanyaları, takas destekleri, aksesuar ve bakım hediyeleri gibi örtülü indirimlerin artabileceğini ifade etti. Tüketicinin bekleme stratejisinin fiyat düşüşü için değil, bu avantajlar için makul olabileceğini; sonbahar sonrasında zam riskinin masada olduğunu dile getirdi.

Karakaş, örnek bir hesaplama da paylaştı: 1,5 milyon TL'lik bir araçta, kampanyalı satış senaryosunda etiket fiyatında yüzde 10-15 düşüş beklemek imkansıza yakın. Ancak finansman destekleriyle tüketicinin cebine yansıyan toplam maliyet avantajı yüzde 3-5 bandında esneme yaratabilir. Bu durum, aracın yaklaşık 1,42-1,45 milyon TL'ye denk gelen bir alım fırsatı doğurabilir. Artış senaryosunda ise kur ve maliyet baskısıyla sonbahar ve yıl sonuna doğru fiyatlarda yüzde 5-10 artış potansiyeli yüksek. Aynı araç bu senaryoda 1,57-1,65 milyon TL bandına çıkabilir. Özetle araç almayı düşünenlerin radikal düşüş beklentisiyle nakitte kalması, kur kaynaklı zam dalgasına yakalanma riskini artırıyor.