Erzurum'da Akuaponik ile Gübresiz Marul Yetiştirildi

Erzurum'da Atatürk Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi akademisyenleri, "akuaponik" yöntemiyle balık üretim havuzlarında gübre kullanmadan marul yetiştirmeyi başardı. Prof. Dr. Abdulkadir Bayır liderliğindeki çalışma ekibi, balık ve bitkilerin birlikte yetiştirildiği bu kapalı sistemde önemli bir başarıya imza attı.

Balık havuzlarına yerleştirilen bitki yatakları üzerinde yapılan yetiştiricilikte, balıklara verilen yem ve dışkılar bitkiler için doğal gübre görevi görüyor. Yaklaşık 1,5 ay önce ekilen marulların hasadı gerçekleştirildi.

Su Ürünleri Fakültesi Dekan Yardımcısı Doç. Dr. Gökhan Arslan, bu ve benzer alternatif yetiştiricilik sistemlerinin ülke stratejisi açısından önemli olduğunu vurgulayarak şunları söyledi: "Uzmanlar, 2030 yılında dünya nüfusunun 10 milyarı aşacağını ve bu nüfusu sağlıklı bir şekilde besleyebilmek için mevcut gıda üretiminin iki katına çıkarılması gerektiğini bildiriyor. Mevcut gıda üretimine bakıldığında, özellikle iklim değişikliği nedeniyle yıllar içinde bir düşüş görülüyor. Bu durum gıda üretimi ve beslenme açısından son derece kritik. Üretim masraflarını düşürmek için çeşitli çalışmalar ve yöntemler uygulanıyor. Bu yöntemlerden birisi de akuaponik yetiştiricilik sistemidir."

Akuaponik sistemin, balıklar ve bitkilerin birlikte yaşadığı kapalı bir yetiştiricilik yöntemi olduğunu belirten Arslan, teknik hakkında şu bilgileri verdi: "Bu teknikte su filtre edilerek tekrar tekrar kullanılır ve geleneksel tarımsal üretime kıyasla yüzde 90 daha az su tüketir. Sisteme dışarıdan gübre vermeye gerek yoktur. Balıkların tanklara bıraktığı dışkı ve yem artıkları mekanik filtrelerden geçtikten sonra biyolojik filtrede bulunan bakteriler, toksik nitriti nitrata dönüştürür. Nitrat ise bitkiler için gübre görevi görür ve büyümelerini sağlar. Böylece su nitrattan da temizlenmiş olur ve tekrar balık tanklarına verilir."

Geleneksel tarımda ise birim alandan daha fazla ürün almak için kimyasal gübreler kullanılıyor. Bu gübreler hem toprağı kirletiyor hem de üretimleri enerjiye bağımlı olduğu için enerji krizleri doğrudan gıda krizine yol açabiliyor. Doç. Dr. Arslan, son dönemde ABD/İsrail-İran savaşı nedeniyle enerji fiyatlarının tekrar yükseldiğine dikkat çekerek, bu durumun orta vadede gıda fiyatlarını da artıracağını ifade etti. Akuaponik gibi sistemlerin kimyasal gübreye ihtiyaç duymadığı için enerji krizlerinden ticari tarıma oranla daha az etkileneceğini sözlerine ekledi.