AB Komisyonu Venedik Bienali Fonlarını Rus Pavyonu Gerekçesiyle Kesti

Avrupa Komisyonu, Venedik Bienali için 2025-2028 dönemi boyunca öngörülen iki milyon euroluk finansmanın iptal edilmesi yönünde kesin görüş bildirdi.

Avrupa Demokrasiden Sorumlu Komiseri Henna Virkkunen, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Avrupa'da kültürün vergi mükelleflerinin parasıyla finanse edildiğini hatırlatarak, "demokratik değerleri teşvik edip koruması gerektiğini ve bu değerlerin bugünün Rusya'sında gözetilmediğini" belirtti.

Bu karar, Rus pavyonunun tartışmalı yeniden açılışı konusunda Bienal tarafından iletilen yanıtların değerlendirilmesinin ardından geldi. Müdahale, nihai karar yetkisine sahip Avrupa Eğitim ve Kültür Yürütme Ajansı'na yönelik bağlayıcı olmayan bir tavsiye niteliği taşıyor.

İptal prosedürü, Avrupa Komisyonu tarafından geçen nisan ayında, Bienal Vakfı Başkanı Pietrangelo Buttafuoco'nun Rusya pavyonunun bu yılki edisyon için kapılarını yeniden açacağını teyit etmesiyle başlatıldı. Sergi alanı, Ukrayna'nın işgalinin ardından Moskova'ya yönelik Avrupa yaptırımları nedeniyle 2022 ve 2024 edisyonlarında kapalı kalmıştı.

İlk aşamada Komisyon, Bienal Vakfı'na geri adım atması ya da iptal prosedürünü durdurmaya yeterli gerekçeler sunması için otuz gün süre tanıdı. Avrupa Birliği daha sonra Rusya'nın etkinliğe katılımının gerçek niteliğine ilişkin yeni resmi açıklamalar talep etti. Ancak Vakıf, süreci durdurmak yerine açılışa devam etme kararı aldı; ancak Rus pavyonu, halka açık etkinlikler için gerekli izinleri alamadığı için yalnızca yarı kapasiteyle faaliyet gösterebildi.

Komisyon kararına eleştiriler

Dosyanın ele alınış biçimi uluslararası düzeyde sert eleştirileri beraberinde getirdi. Rus galerici Marat Gelman, İtalya'yı Rus saldırganlığına karşı verilen yanıtta "zayıf halka" olmakla suçladı.

Başbakan Yardımcısı Matteo Salvini liderliğindeki iktidar partisi Lega'dan yapılan açıklamada, "Bienal tarih, kültür, sanat, yenilik ve özgürlüktür. Bunu anlamayan Brükselli birkaç bürokrat varsa, bunu da kabulleneceğiz. Kültür, Brüksel'in dayatmalarına boyun eğmez" ifadelerine yer verildi. Lega, Komisyonun kestiği kaynakların, ortağı oldukları Giorgia Meloni hükümeti tarafından telafi edilmesini talep edeceklerini açıkladı.