Sosyal Medya İçeriklerine Yeni Düzenleme: Yapay Zeka Etiketi

Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan ve Resmi Gazete'de yayımlanan yeni yönetmelik değişikliği ile sosyal medyada içerik üreticileri ve platformlar için önemli kurallar getirildi. Düzenleme, dolandırıcılığın önlenmesi, usulsüzlüklerin engellenmesi ve çocukların korunmasını hedefliyor.

Yapay Zeka İçeriklerine Etiket Zorunluluğu

Düzenlemenin en dikkat çekici maddelerinden biri yapay zeka kullanımına ilişkin. İnsandan ayırt edilemeyen dijital karakterlerin "yapay zekayla üretildi" şeklinde etiketlenmesi zorunlu hale getirildi. Özellikle deepfake içeriklerle tüketicilerin karar verme sürecinin manipüle edilmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor. Gerçek kişilerin dijital kopyalarının bir ürünü bizzat denemiş gibi gösterilmesi tamamen yasaklandı. Son dönemde Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Lionel Messi ve Cristiano Ronaldo gibi isimlerin sahte görüntüleriyle ürün pazarlanmaya çalışılıyordu.

Gizli Reklamlar Yasaklandı

Influencer olarak bilinen sosyal medya içerik üreticilerinin tavsiye adı altında yürüttüğü reklam trafiği de düzenleme kapsamına alındı. Artık her türlü menfaat ilişkisi (hediye ürün, davet, indirim) "reklam" veya "tanıtım" ibaresiyle belirtilmek zorunda. Bu adımla influencer ekonomisinin kayıt dışılıktan kurtarılması ve güven kaybının önlenmesi amaçlanıyor.

Karanlık Tasarımlara Denetim

Tüketicileri istemedikleri işlemlere yönlendiren, üyelikten çıkmayı zorlaştıran veya stokta son ürün kalmış gibi sahte aciliyet oluşturan tasarımlar Reklam Kurulu tarafından denetlenecek. Aykırı bulunan içeriklere durdurma ve para cezası gibi yaptırımlar uygulanacak.

Yeşil Aklama Önlenecek

Dünya genelinde yükselen yeşil aklama (greenwashing) eğilimine karşı da önlem alındı. "Doğa dostu", "sürdürülebilir" gibi kavramlar, üniversite onayı veya akredite kuruluş belgesi olmadan reklamlarda kullanılamayacak. Bu sayede çevresel hassasiyeti yüksek tüketicilerin duygusal manipülasyonla istismar edilmesi engellenecek.

Çocukların Korunması

Çocukların oyun ve internet alışkanlıkları üzerinden kişisel verilerinin analiz edilerek (profilleme) onlara özel reklam içerikleri sunulması yasaklandı. Böylece çocukların sosyal medyada bir meta olarak kullanılmasının önlenmesi planlanıyor.

Yaptırımlar ve Cezalar

Reklam Kurulu, aykırılık tespiti halinde resen inceleme başlatıyor. 2026 yılı için uygulanacak idari para cezaları 79 bin 161 lira ile 31 milyon 808 bin 530 lira arasında değişiyor. Ceza miktarı, ihlalin türüne ve yayınlandığı mecraya göre farklılık gösteriyor.

Düzenleme ile sosyal medyanın dolandırıcılık kapısı olmasının önüne geçilmesi hedefleniyor. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre ülkedeki internet kullanıcılarının yüzde 89,5'i sosyal medya platformlarında aktif olarak zaman geçiriyor.