Uzmanlar Fed'den Faiz Artışı Beklemiyor

Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısı, 28-29 Temmuz tarihlerinde gerçekleştirilecek. ABD'de açıklanan son ekonomik veriler, enflasyon baskılarının hafiflediğine işaret ederken, Orta Doğu'da yeniden artan gerilim ve petrol fiyatlarındaki yükseliş, enerji maliyetlerini yeniden gündeme taşıdı. Piyasalarda, Fed'in bu toplantıda politika faizini sabit tutacağı beklentisi öne çıkarken, enerji fiyatlarındaki artış ve enflasyonun hedefin üzerinde seyretmesi nedeniyle faiz artışı ihtimali de göz ardı edilmiyor. CME Group verilerine göre 25 Temmuz itibarıyla piyasalar, Fed'in temmuz toplantısında faizi yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tutma olasılığını yüzde 65,8, faiz artırımı olasılığını ise yüzde 34,2 olarak fiyatlıyor. Fed'in yeni Başkanı Kevin Warsh'ın, göreve başladıktan sonra yaptığı açıklamalarda fiyat istikrarına vurgu yaparken, para politikasının gelecekteki seyrine ilişkin sınırlı yönlendirmede bulunması da belirsizliği artırıyor.

Enerji Maliyetlerindeki Gerilemeyle Yıllık Enflasyon Haziranda Yavaşladı

ABD Çalışma Bakanlığı verilerine göre, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) haziranda aylık bazda yüzde 0,4 azalırken, yıllık bazda yüzde 3,5 arttı. Bu, piyasa beklentilerinin altında gerçekleşti ve TÜFE aylık bazda Mayıs 2020'den bu yana ilk kez düştü. Enerji maliyetleri, martta aylık yüzde 10,9, nisanda yüzde 3,8 ve mayısta yüzde 3,9 yükseldikten sonra haziranda yüzde 5,7 geriledi. Enerji endeksindeki düşüş, barınma ve gıda gibi diğer kalemlerdeki fiyat artışlarını dengeleyerek aylık TÜFE'deki gerilemenin ana nedenlerinden biri oldu. Ancak enerji endeksi yıllık bazda hala yüzde 15,7 arttı. Değişken enerji ve gıda fiyatları dışarıda bırakıldığında çekirdek TÜFE, haziranda aylık bazda yatay seyrederken yıllık bazda yüzde 2,6 yükseldi. Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) de haziranda aylık yüzde 0,3 gerilerken, yıllık yüzde 5,5 artışla beklentilerin altında kaldı. Aynı dönemde tarım dışı istihdam 57 bin kişi artarak beklentilerin altında kalırken, işsizlik oranı yüzde 4,2'ye geriledi. İstihdam artışındaki yavaşlamaya rağmen işsizlik oranındaki düşüş, iş gücü piyasasının genel olarak dirençli kaldığına işaret etti.

Orta Doğu'da Yeniden Tırmanan Gerilim Petrol Fiyatlarını Yukarı Çekiyor

Orta Doğu'da artan tansiyon ve petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar, ABD'de enerji maliyetlerine ilişkin endişeleri yeniden artırdı. Brent petrolün varil fiyatı geçen hafta mayıs ayından bu yana ilk kez 100 doların üzerine çıkarken, ABD'de benzinin ortalama fiyatı da haziran ayından bu yana ilk kez 4 dolar seviyesini aştı. Amerikan Otomobil Birliği (AAA) verilerine göre, benzinin ulusal ortalama fiyatı 25 Temmuz itibarıyla galon başına 4,11 dolara yükseldi. ABD ile İran arasında haziranda varılan mutabakatın ardından petrol fiyatlarındaki düşüşle benzin fiyatı geçici olarak 4 doların altına inmişti.

Mark Zandi: "Fed'in Faizleri Sabit Tutmasını Bekliyorum"

Moody's Analytics Başekonomisti Mark Zandi, değerlendirmesinde: "Fed'in bu yıl ve gelecek yıla girerken faiz oranlarını değiştirmeden sabit tutmasını bekliyorum." dedi. Enflasyonun muhtemelen zirve yaptığını, enflasyon beklentilerinin iyi çıpalandığını ve iş gücü piyasasının zayıfladığını belirten Zandi, birçok şeyin ABD ile İran arasındaki çatışmaların seyrine bağlı olduğunu ifade etti. ABD Başkanı Donald Trump ile İran'ın önümüzdeki haftalarda anlaşmaya varacağını varsaydığını, Hürmüz Boğazı'nın kademeli olarak yeniden açılacağını ve petrol fiyatlarının yılı varil başına 80 dolar seviyelerinde tamamlayacağını öngördü. Ancak savaşın devam etmesi halinde petrol fiyatlarının yüksek kalacağını ve enflasyonun gerilememe riskinin yüksek olduğunu da sözlerine ekledi. Zandi, bu durumun eylül ayına kadar sürmesi halinde Fed'in eylül toplantısında faiz artırma ihtimalinin daha yüksek olacağını kaydetti. Yeni Fed Başkanı Warsh'ın ileriye dönük yönlendirme konusunda daha az şeffaf olacağını açıkladığını, bu nedenle yatırımcıların bir sonraki adım için ipuçları arayacağını ve tahvil faizlerinde oynaklığın artacağını ifade etti.

Olu Sonola: "Son TÜFE Verileri Fed'e Rahatlama Nedeni Vermiyor"

Fitch Ratings ABD Ekonomik Araştırmalar Başkanı Olu Sonola da: "Son TÜFE verileri, Fed'e faiz oranlarını sabit tutması için iyi bir neden sunuyor ancak rahatlaması için pek neden vermiyor." şeklinde konuştu. Enflasyonun haziranda yavaşladığını ve iş gücü piyasasının iyi durumda kaldığını belirten Sonola, buna karşın üretici fiyatları ve ithalat fiyatları verilerinin enflasyon baskılarının sürdüğünü gösterdiğini anlattı. "Orta Doğu'daki gelişmeler, enerji maliyetlerini yeniden yükseltme tehdidi oluşturuyor. Fed'in bu hafta faizleri değiştirmemesini ve eylüle kadar bu eğilimi değerlendirmesini bekliyoruz." diyen Sonola, temel beklentilerinin yılın kalanında faizlerin sabit kalması yönünde olduğunu ancak faiz artışı ihtimalinin de göz ardı edilemeyeceğini vurguladı. Dayanıklı iş gücü piyasasının politika yapıcılara enflasyona odaklanma alanı sağladığını ifade eden Sonola, Orta Doğu'daki çatışmanın tırmanması ve petrol fiyatlarının yükselmesi halinde Fed'in bu yılın ilerleyen dönemlerinde yeniden sıkılaştırmaya gitmek zorunda kalabileceğini belirtti. Warsh'ın, çekirdek enflasyonun yüksek seyretmesi ve Orta Doğu gerilimi nedeniyle haziran ayındaki TÜFE yavaşlamasını kalıcı olarak değerlendirmesinin pek olası görünmediğini kaydeden Sonola, piyasaların Warsh'ın bu riskleri ne kadar vurgulayacağına ve hangi koşulların yeni faiz artışını tetikleyeceğine odaklanacağını söyledi.

Steven Kamin: Fed'in Sonraki Toplantılarda Faiz Artırma İhtimali Yüksek

American Enterprise Institute (AEI) Kıdemli Uzmanı Steven Kamin: "Haziran ayı TÜFE verileri, Fed'in temmuz toplantısında faizleri sabit tutmasını sağlamaya yetecek." ifadesini kullandı. İş gücü piyasasının dengede olduğunu ve Orta Doğu'daki çatışmanın yeniden alevlenmesiyle petrol fiyatlarının yükseldiğini belirten Kamin, bu nedenle Fed'in sonraki toplantılarda faiz artırımına gitme ihtimalinin yüksek olduğunu ifade etti. Enflasyonun yıllardır hedefin üzerinde seyretmesi ve Warsh'ın enflasyon karşıtı duruşunu pekiştirmek istemesinin bu durumu daha da geçerli kıldığını söyledi.

Nancy Vanden Houten: Faiz Artışı Beklemiyoruz

Oxford Economics ABD Başekonomisti Nancy Vanden Houten ise Fed'in temmuz ayı toplantısında piyasa beklentileriyle çelişen öngörülerini değiştirmesini beklemediklerini dile getirdi. Houten: "Faiz artışı beklemiyoruz ancak Federal Açık Piyasa Komitesinin enflasyonun faiz indirimini gerektirecek kadar düşük bir seviyeye gerileyeceğini öngördüğümüz gelecek yılın eylül ayına kadar politika faizini sabit tutmasını bekliyoruz." dedi. Warsh'ın son dönemdeki tutumundan daha fazla veya daha az "şahin" bir tavır takınmasını beklemediklerini belirten Houten, beklenenden iyi gelen enflasyon verilerini not ederken ABD ile İran arasında yeniden tırmanan gerilimin enflasyon üzerinde yukarı yönlü risk oluşturduğuna dikkati çekeceğini düşündüğünü ifade etti.