Kürsü Dokunulmazlığı Tartışması: Çömez Soruşturması

TBMM Genel Kurulu'nda, İYİ Parti Grup Başkanvekili Turhan Çömez hakkında başlatılan soruşturma, milletvekillerinin kürsü dokunulmazlığı ve ifade özgürlüğü konularında tartışmaya neden oldu. Çömez'in Sincan 1 No'lu L Tipi Cezaevi'nde isyan çıktığı yönündeki konuşması üzerine Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından "halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" suçundan resen soruşturma başlatıldı.

Çömez, hakkındaki soruşturmaya tepki göstererek, "Ne yaptılar biliyor musunuz? Meclis'te, kürsüde yaptığım konuşma için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturma başlatmış. Hiç umurumda değil. İstediğiniz soruşturmayı başlatın" dedi. AK Parti Grup Başkanvekili Özlem Zengin'e de seslenen Çömez, "Özlem Hanım, hukukçusunuz, böyle bir kepazelik olur mu" diye sordu. Konuşmasının bir eleştiri ve çağrı olduğunu belirten Çömez, Adalet Bakanı'nın konuya ilişkin açıklama yapması ve Meclis'i bilgilendirmesi gerektiğini söyledi.

Grup Başkanvekillerinden Çömez'e Destek

Çömez'in açıklamalarının ardından grup başkanvekilleri, kürsü dokunulmazlığı ve Meclis'teki ifade özgürlüğüne ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Yeni Yol Grup Başkanvekili Selçuk Özdağ, Çömez'in "Bu şekilde iddialar var, Sayın Bakan'dan açıklama bekliyoruz" dediğini aktararak, bu tür durumlarda ilgili bakanın Meclis Başkanlığı'nı, başkanvekilini veya kendi grup başkanvekilini arayarak konuya açıklık getirmesinin teamül olduğunu söyledi. Özdağ, soruşturmanın milletvekillerini susturma anlamına geldiğini belirterek, "Bu tür uygulamalar millet iradesinin temsilcileri olan milletvekillerini susturmaktır. Bu, doğru bir uygulama değildir" dedi. Adalet Bakanı'na yönelik olarak da "Milletvekili dokunulmazlığı nedir, öğren, kürsü dokunulmazlığı nedir, öğren" ifadelerini kullandı.

DEM Parti Grup Başkanvekili Sezai Temelli ise farklı siyasi görüşlere sahip olunsa da hukuk ve adalet konusunda ortak bir yaklaşım bulunması gerektiğini vurguladı. Temelli, "Kürsü dokunulmazlığı tam da bunun için vardır. Dolayısıyla kürsü dokunulmazlığını sonuna kadar savunmak zorundayız çünkü bu kürsü, sonuçta halkın iradesinin kürsüsüdür" dedi. Bir milletvekiline soruşturma açılmasının Anayasa ihlali olduğunu savunan Temelli, Çömez'in hakkını savunmaya devam edeceklerini söyledi.

Zengin: "Kürsü Dokunulmazlığına İnanıyorum"

AK Parti Grup Başkanvekili Özlem Zengin, Çömez'in konuşmasının bir bölümünü dışarıda dinlediğini ve tamamına vakıf olmadığını belirterek, bazı konularda tartışmayı büyütmemek amacıyla cevap vermemeyi tercih ettiğini söyledi. Zengin, Çömez'in cezaevlerindeki uygulamalara ilişkin kullandığı ifadelerin gerçeği yansıtmadığını savunarak, konunun olduğundan farklı şekilde büyütüldüğünü ifade etti. Şunları söyledi: "Milletvekilleri Genel Kurul'da yaptıkları konuşmalardan dolayı özgürdürler; bu yaptıkları konuşmalar bir yargılamaya, bir sorgulamaya o an için tabi değildir. Ben kürsüye inanan bir insanım, kürsü dokunulmazlığına inanıyorum. Kürsüye çıkan herkes fikirlerini özgürce söyler ama kürsüdeyken hiç olmayan bir isyanı da söyleyemez, 'Burada isyan var' diye söyleyemez. Şu olabilir: 'Böyle bir şüphe var, lütfen bununla alakalı araştıralım.'"

Çömez ve Zengin Arasında Özgürlük Tartışması

Zengin'in değerlendirmelerinin ardından yeniden söz alan Çömez, Zengin'in kendisinin neyi konuşup neyi konuşmayacağına ilişkin değerlendirme yaptığını savundu. Çömez, "Beğenmeme hakkınız var, eleştiri hakkınız da var. Benden sonra söz alırsınız, 'Yanlıştır' dersiniz, kızarsınız, söylemek istediğiniz her şeyi söylersiniz ama siz icra makamındasınız, iktidar makamındasınız ve sorumluluk sahibisiniz" dedi. Ayrıca, "Sizin çizdiğiniz sınırlar içerisinde mi konuşacağız? Sizin tanzim ettiğiniz şekilde mi konuşacağız? Sizin 'Şurada konuşun, burada susun' dediğiniz şekilde mi hareket edeceğiz" diye konuştu.

Zengin ise bu sözlere, "Siz kendiniz için düşündüğünüz özgürlüğü neden bizim için de düşünmüyorsunuz" karşılığını verdi. Çömez, "Allah aşkına şu kürsüden konuştuğum laflar için soruşturma açılmış, diyorsunuz ki: 'Bize özgürlük verin' derken, Zengin "Siz de bize bunu söyleyemezsiniz" dedi. Çömez, "Ben kürsüde yaşananı anlatıyorum. Bir tek kelime laf etmemişsiniz bununla ilgili. 'Bize özgürlük verin' diyorsunuz, buyurun özgürlük sizin olsun" ifadelerini kullandı. Karşılıklı konuşmaların devam etmesi üzerine Meclis Başkanvekili Pervin Buldan, taraflardan birbirlerini dinlemelerini istedi.

Buldan: "Resen Soruşturma Başlatılması Doğru Değil"

Meclis Başkanvekili Pervin Buldan, Çömez'in dile getirdiği konunun ciddi olduğunu söyleyerek, bir milletvekilinin kürsüden yaptığı konuşma nedeniyle resen soruşturma başlatılmasının doğru olmadığını ifade etti. Buldan, "Bunun üzerine Adalet Bakanlığı'yla irtibata geçebilirdiniz, sorabilirdiniz ya da Adalet Bakanı sizi arayabilirdi, Sayın Çömez'i arayabilirdi. Bunların hiçbiri olmadı" dedi. Soruşturmanın hızlı bir şekilde başlatılmasının doğru olmadığını belirten Buldan, "Muhtemelen bununla ilgili Bakanlık bir bilgi verilecektir. Yine de bilgi istiyoruz elbette ki belki Sayın Zengin aracılığıyla bir bilgi alabiliriz ya da sizin tarafınızdan olabilir" şeklinde konuştu.

Zengin'in, önemli bir mesele hakkında bilgi almak için kendisinin aracı veya postacı olmadığını söylemesi üzerine Buldan, "Sayın Zengin, önemli bir mesele üzerinden bilgi almak postacılık değildir, bence yanlış düşünüyorsunuz" dedi. Buldan, konuya ilişkin Bakanlık tarafından bilgi verileceğini belirterek Genel Kurul gündemine devam edilmesini istedi.