Kolombiya'nın Yeni Liderine ABD'den 1 Milyar Dolarlık Destek

ABD'den Kolombiya'ya Dev Destek Paketi

ABD, Kolombiya'nın yeni sağcı Cumhurbaşkanı Abelardo de la Espriella'nın göreve başlamasından saatler sonra ülkeye 1 milyar dolarlık destek paketi açıkladı. Seçim kampanyası boyunca Donald Trump'a hayranlığını dile getiren ve ABD başkanının birçok politikasını tekrarlama sözü veren De la Espriella, 7 Ağustos Cuma günü düzenlenen törenle resmen göreve başladı.

De la Espriella, göreve başlama konuşmasında uyuşturucu kartellerine karşı "topyekün savaş" sözü verdi. ABD Dışişleri Bakanlığı, söz konusu paketin örgütlü suç ve yasa dışı göçle mücadele de dahil olmak üzere "ortak hedeflere" ulaşılmasına yardımcı olacağını belirtti. Trump ise De la Espriella'nın solcu selefini bu iki konuya yaklaşımı nedeniyle defalarca eleştirmişti.

Latin Amerika'da Sağa Yöneliş

De la Espriella'nın göreve başlama töreni, ekonomik sıkıntılar ve çete şiddetine ilişkin endişeler eşliğinde Latin Amerika ülkelerinin sağa yönelme eğiliminin son örneği oldu. Seçimden önce Trump, De la Espriella'nın arkasında ABD'nin "tam desteği ve gücünün" bulunduğunu söylemiş ve Haziran ayında seçilmesinin ardından Kolombiya ile "çok daha iyi bir ilişki" kurulacağını öngörmüştü.

De la Espriella, başkan olarak attığı ilk adımlar arasında Kolombiya'nın Trump tarafından kurulan "Amerikalar Kalkanı" güvenlik ortaklığına katılacağını açıkladı. ABD Dışişleri Bakanlığı bu kararı memnuniyetle karşıladı. De la Espriella ayrıca ABD ve İsrail ile güçlü bir askeri ittifak kuracağının sözünü verdi.

Seçim Zaferi ve Kutlamalar

Sağcı aday Abelardo de la Espriella, Haziran ayında yapılan Kolombiya başkanlık seçimlerini küçük bir farkla kazanmıştı. De la Espriella, eski Devlet Başkanı Gustavo Petro'nun yakın müttefiki olan solcu aday Iván Cepeda'yı mağlup etti. Zaferinin ardından yaptığı konuşmada, "Bugün ülkemiz için yeni bir dönem başlıyor; milyonlarca vatandaşın özgür ve demokratik iradesiyle şekillenen, büyük, güvenli, müreffeh ve fırsatlarla dolu bir Kolombiya'ya inanan insanların seçtiği yeni bir dönem" ifadelerini kullandı.

Karayip kıyılarında büyüyen De la Espriella, özellikle bu bölgede güçlü destek gördü. İlk sonuçların açıklanmasının ardından kıyıdaki Barranquilla kentinde toplanan destekçilerine hitap etti. Kendisine "El Tigre" (Kaplan) lakabını takan De la Espriella, "Bu gece ulus için yeni bir hikayenin başlangıcıdır. Bu gece yeni bir çağ başlıyor, düzen değişiyor" dedi. "Ben ülkeyi tüm Kolombiyalılar için yöneteceğim. Bana oy verenler için de diğer adayı tercih edenler için de." diye ekledi. Ayrıca ülkenin 1991 Anayasası'na bağlı kalacağına dair söz verdi.

De la Espriella'nın destekçileri Kolombiya milli takımının sarı formalarını giydi, ülke bayrakları salladı. De la Espriella'nın fotoğraflarıyla aydınlatılan sahnenin önünde müzik eşliğinde şarkılar söyleyip dans eden kalabalık, havai fişek gösterisi öncesinde "Vatan için dimdik dur" ve "Petro dışarı" sloganları attı. Bazıları ise ABD Başkanı Donald Trump'ın destekçilerine benzer şapkalar takmıştı; bu şapkalarda "Make Colombia Great Again!" (Kolombiya'yı Yeniden Büyük Yap) yazıyordu. Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Kazandı, hem de BÜYÜK kazandı!" ifadelerini kullandı.

Rakip Cepeda'dan Trump'a Sert Tepki

Iván Cepeda, ABD Başkanı Donald Trump'ı De la Espriella'ya verdiği destek nedeniyle eleştirdi. Gazetecilere konuşan Cepeda, "Kolombiya'nın iç işlerine yönelik açık ve uygunsuz dış müdahaleleri, özellikle de Başkan Donald Trump'ın müdahalelerini kınıyoruz" dedi. Trump, seçimlerin ilk turunu kazanmasının ardından De la Espriella'yı övmüş ve Cepeda'yı "radikal solcu bir Marksist" olarak nitelendirmişti.

Abelardo de la Espriella Kimdir?

De la Espriella, daha önce herhangi bir siyasi görevde bulunmamış bir avukat ve iş insanı. Avukat olarak çalıştığı dönemde müvekkilleri arasında, ABD'de kara para aklama suçlamalarıyla karşı karşıya olan ve görevden uzaklaştırılan Venezuela lideri Nicolás Maduro'nun müttefiki Alex Saab ile Kolombiya'nın en büyük dolandırıcılarından biri olarak bilinen David Murcia Guzman da bulunuyordu. De la Espriella, bunun yalnızca bir savunma avukatı olarak yaptığı işin parçası olduğunu söylüyor.

Güvenlik politikaları ve sakal tarzı nedeniyle sık sık El Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele ile karşılaştırılıyor. Mitinglerde ve sosyal medyada kendisi ve destekçileri sık sık Kolombiya milli takım formaları giyiyor. Eleştirmenler bunun milli sembollerin siyasallaştırılması anlamına geldiğini savunuyor. Ayrıca askeri tarzda selamlar veriyorlar. De la Espriella çoğu zaman kalabalıklara kurşun geçirmez camların arkasından hitap ediyor.

Güvenlik Vaadi: Askeri Müdahale

Kolombiya'nın iç silahlı çatışması onlarca yıldır sürüyor ancak son yıllarda yeniden tırmanışa geçti. FARC'ın ayrılıkçı grupları, ELN ve Clan del Golfo dahil olmak üzere silahlı örgütlerin ve kartellerin üye sayısı son beş yılda iki katına çıktı. Bu gruplar, karlı kokain kaçakçılığı güzergahları ve yasa dışı madencilik alanları üzerinde kontrol sağlamak için mücadele ederken şiddet olayları da arttı. Geçen yıl Kolombiya-Venezuela sınırında düzenlenen büyük bir saldırı on binlerce insanı yerinden etti. Dünyanın en büyük kokain üreticisi olan ülkede kokain üretimi de rekor seviyeye ulaştı.

Eski Devlet Başkanı Gustavo Petro'nun eleştirmenleri, silahlı gruplarla müzakereleri önceleyen "toplam barış" stratejisinin başarısız olduğunu savunuyor. Eleştirmenlere göre ateşkesler, silahlı grupların nüfuz alanlarını ve kontrol ettikleri bölgeleri genişletmelerine fırsat verdi. De la Espriella ise yasa dışı silahlı gruplarla yürütülen tüm müzakereleri sonlandıracağını ve düzeni yeniden sağlamak için daha sert askeri operasyonlara başvuracağını söylüyor. Bu kapsamda ABD ile daha yakın iş birliği yapılacağını da vadediyor. Ayrıca Kolombiya'nın ormanlık bölgelerinde dev hapishaneler inşa etme, devletin büyüklüğünü azaltma ve sağlık sisteminde reform yapma sözü verdi.

Trump'ın Desteği ve Bölgesel Yansımalar

De la Espriella, uzun yıllar Miami'de yaşayıp çalıştıktan sonra 2023 yılında ABD vatandaşı oldu. Trump, seçim kampanyasında De la Espriella'yı destekleyerek onun "yasa dışı göçü durduracağını, suç ve uyuşturucuyla mücadele edeceğini ve hukuk ve düzeni yeniden sağlayacağını" söylemişti. Seçim öncesinde Trump ayrıca De la Espriella'nın "ABD'nin tam desteğine ve gücüne sahip olacağını" ifade etmişti.

Kolombiya tarihsel olarak ABD'nin bölgedeki en yakın müttefiklerinden biri olarak görülüyor. Ancak Trump ile Petro arasında göç politikaları, gümrük tarifeleri ve Latin Amerika'daki askeri müdahaleler konusunda yaşanan sert tartışmalar nedeniyle son yıllarda ilişkiler gerilmişti. De la Espriella'nın seçilmesi, son dönemde Latin Amerika'da gözlenen daha geniş çaplı siyasi yön değişiminin bir parçası olarak görülüyor. Son seçimlerde birçok Latin Amerika ülkesi, özellikle güvenlik kaygılarının etkisiyle sağa yöneldi.

De la Espriella, bölgedeki diğer sağcı liderlerden de tebrik mesajları aldı. Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei, Kolombiyalıların "ekonomik özgürlük, refah, tavizsiz güvenlik ve örgütlü uluslararası suç ile uyuşturucu kaçakçılığına artık yeter deme" yolunu seçtiğini söyledi. Şili Devlet Başkanı José Antonio Kast ise "Kolombiya için güvenlik ve refahın yeniden kazanılmasını sağlayacak yeni bir özgürlük dönemi başlıyor" dedi.