HPV'ye karşı korunmada aşı ve taramanın kritik rolü

İnsan Papilloma Virüsü (HPV), dünyada en sık görülen cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan biridir. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Yıldız Akdaş Reis, HPV'nin yaygınlığına dikkat çekerek şunları söyledi: "HPV oldukça yaygın görülen bir enfeksiyondur. Kadın ve erkeklerin yaklaşık yüzde 70-80'inin yaşamlarının bir döneminde en az bir HPV tipi ile enfekte olduğu kabul edilmektedir. HPV aşısı özellikle yüksek riskli HPV tiplerine karşı önemli koruma sağlamaktadır. Düzenli tarama programlarıyla birlikte değerlendirildiğinde rahim ağzı kanseri riskinin azaltılmasına önemli katkı sağlayabilir."

HPV'nin deri ve mukozaları enfekte edebilen, çok sayıda alt tipi bulunan yaygın bir DNA virüsü olduğunu belirten Doç. Dr. Reis, "Özellikle genital bölge enfeksiyonlarına yol açması ve bazı tiplerinin serviks kanseri ile ilişkili olması nedeniyle HPV klinik açıdan önem taşımaktadır" dedi.

En sık bulaş yolu cinsel temas

HPV'nin temel bulaş yolunun cinsel temas olduğunu kaydeden Doç. Dr. Reis, şu bilgileri verdi: "Virüs, cinsel ilişki sırasında deri ve mukozaların doğrudan teması ile bulaşabilir. Kondom kullanımı bulaş riskini azaltmakla birlikte tam koruma sağlamaz. Çünkü virüs kondomla kaplanmayan genital alanlardan da bulaşabilir. HPV oldukça yaygın görülen bir enfeksiyondur. Cinsel olarak aktif kadın ve erkeklerin yaklaşık yüzde 70-80'inin yaşamlarının bir döneminde en az bir HPV tipi ile enfekte olduğu kabul edilmektedir."

Çoğu zaman belirti vermiyor

HPV enfeksiyonlarının çoğu zaman belirti vermeden seyredebildiğini anlatan Doç. Dr. Reis, şu açıklamalarda bulundu: "Enfekte bireylerin büyük kısmında klinik belirti gelişmez. Enfeksiyon genellikle bağışıklık sistemi tarafından 1-2 yıl içerisinde vücuttan temizlenebilir. Belirti gelişen durumlarda ise bu durum çoğunlukla virüsün tipiyle ilişkilidir. Düşük riskli HPV tipleri genellikle genital siğillere neden olurken, yüksek riskli tipler uzun süre sessiz seyredebilir ve zaman içerisinde hücresel değişikliklere yol açabilir."

HPV 16 ve 18'e dikkat

Yüksek riskli HPV tiplerinin serviks kanseri açısından önem taşıdığına dikkat çeken Doç. Dr. Reis, "Özellikle HPV 16 ve HPV 18, rahim ağzı kanseri vakalarının büyük bölümünden sorumludur. Kalıcı enfeksiyonlar zamanla servikal hücrelerde bozulmalara neden olabilir" ifadelerini kullandı. HPV enfeksiyonunun serviks kanseri için en önemli risk faktörlerinden biri olduğunu söyleyen Doç. Dr. Reis, "Ancak HPV tek başına yeterli değildir. Kanser gelişiminde kalıcı enfeksiyon ve ek risk faktörleri de rol oynar" açıklamasında bulundu.

Tarama testleri erken tanı sağlıyor

HPV enfeksiyonlarının erken dönemde çoğunlukla belirti vermediğini vurgulayan Doç. Dr. Reis, "Bu nedenle Pap smear ve HPV DNA testi gibi düzenli tarama programları erken tanı açısından kritik öneme sahiptir. HPV tanısı bazı kişilerde kaygıya neden olabilir. Doğru bilgilendirme ve gerektiğinde psikososyal destek sağlanması önemlidir" ifadelerini kullandı.

Aşılama korunmada önemli rol oynuyor

Korunmada en etkili yöntemlerin güvenli cinsel yaşam ve aşılama olduğunu belirten Doç. Dr. Reis, "HPV aşısı özellikle yüksek riskli HPV tiplerine karşı önemli koruma sağlamaktadır. Düzenli tarama programlarıyla birlikte değerlendirildiğinde rahim ağzı kanseri riskinin azaltılmasına önemli katkı sağlayabilir" dedi.